Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2010/12714 K.2011/6176

Taraflar arasındaki birleşen menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı ... vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av.Dilberay Sakal ile davalılardan Ekspo Faktoring A.Ş vek.Av.Umur Koçhan'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Keşideci davacı Toprak Petrol Motorlu Araçlar Ltd.Şti olan davalı ... Makine A.Ş emrine düzenlenen 20.07.2008 ve 30.05.2008 keşide tarihli 12.000.00.-TL’lık iki çek, diğer davalı ...Ş’ye ciro edilmiş Factoring Şirketi de bu iki çeke istinaden icra takibi yapmıştır.

Davacı vekili, müvekkili ile davalılardan Uzel Makine A.Ş. arasında bayilik sözleşmesi imzalandığını, sözleşme gereği davalı şirkete dava konusu edilen iki çekin de arasında bulunduğu çeklerin avans olarak verildiğini, davalının avans olarak alıp tahsil ettiği çekler karşılığında traktör teslim etmediğini, bayilik sözleşmesinin fesih edildiğini, bedelsiz kalan çeklerin iadesinin istendiğini, ancak çeklerin davalı ... şirketi de dahil olmak üzere pek çok faktoring şirketine temlik edildiğini, BK.nun 167/1.maddesi gereği temlik edene karşı ileri sürülecek def’ilerin temellük alana karşı da ileri sürülebileceğini belirterek asıl ve birleşen davada takibe konu edilen iki çekten dolayı borçlu olmadığının tespitini, takibin iptalini çeklerin istirdatını talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Şirketi vekili cevap dilekçesinde, müvekkilinin iyiniyetli hamil olduğunu, çekin Faktoring Şirketlerinin Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkındaki Yönetmeliğe uygun şekilde elde edildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalılardan Uzel Makine A.Ş, davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna göre davacı tarafından avans olarak verilen çeklere ilişkin traktörlerin davacıya teslim edilmediği, çeklerin bedelsiz kaldığı, çekin davalı ... şirketine ciro edilmesinin alacağın temliki hükümlerine göre değerlendirilmesi gerektiği, davacının Uzel Makine A.Ş’ye karşı ileri sürebileceği def’ileri faktoring şirketine karşı da ileri sürebileceğinden davanın kabulüne, davacının dava konusu iki çekle borçlu olmadığının tespitine, çeklerin istirdadına karar verilmiş, hüküm davalı ... şirketi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve özellikle Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmeliğin 22/2.maddesi hükmü uyarınca faktoring şirketlerinin kambiyo senetlerine dayalı olsa bile bir mal veya hizmet satışından doğmuş veya doğacak fatura veya benzeri belgelerle tevsik edilmeyen alacakları satın almaları veya tahsilini üstlenmelerinin yasaklanmış olmasına,