Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2010/13026 K.2011/9569

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, müvekkillerinden ...’in davalıya ait ... marka enerji içeceğinin distribütörlüğünü almak için davalıya akdedeceği sözleşmenin teminatını oluşturmak amacıyla diğer müvekkilince keşide edilen çeki davalıya teslim ettiğini, çek üzerinde müvekkili ...’in de lehdar olarak yer aldığını ve bu çekin teminat için verildiğine dair belge düzenlenip davalı yanca da imzalandığını, sonrasında akdi ilişki kurulamaması üzerine çek bedelsi kaldığı halde davalının kredi borcuna karşılık çeki dava dışı ...’a ciro ettiğini ve bu bankaca müvekkilleri aleyhine takibe konu edildiğini,

çek teslim belgesinde ayrıca cezai şart hususunun da düzenlenmiş bulunması nedeniyle davalı yanın burada saptanan 50.000 TL cezai şart tutarından da sorumlu olduğunu belirterek, çekin iadesine, takibe konu çek nedeniyle müvekkillerinin davalıya borçlu bulunmadığının tesbitine, 50.000 TL cezai şartın avans faiziyle ve ayrıca %40 oranında tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, husumet itirazında bulunmuş ve davacı iddialarının doğru olmadığını bildirerek, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, dosyaya sunulan çek teslim belgesi içeriği ile isticvap edilen taraf beyanları da gözetildiğinde davacı yanın takibe konu çekin teminat amacıyla düzenlendiğine dair iddiası kanıtlanmış ise de, teslim tutanağındaki ibarenin teknik anlamda bir cezai şart sayılamayacağı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacıların davaya konu 50.000 TL tutarlı çek nedeniyle davalıya borçlu bulunmadıklarının tesbitine, diğer taleplerinin ise reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dava, teminat amacıyla verildiği iddia edilen çekten dolayı borçlu bulunulmadığının tesbiti ve cezai şart alacağı istemine ilişkindir. Dava konusu çekte davalının kişisel olarak cirosu bulunmamaktadır. Çek arkasındaki ciro ... Ltd. Şti’ne aittir. Başka bir anlatımla davalının çekte sıfatı bulunmamaktadır. Öte yandan davalının şahsı aleyhine girişilmiş bir icra takibi de yoktur. Bu durumda mahkemece somut olay bakımından davalının pasif husumet ehliyetine yönelik savunmaları üzerinde durulup değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu yön üzerinde durulmadan işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.