Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2010/9994 K.2011/5580

Taraflar arasındaki menfi tespit-istirdat-manevi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, müvekkillerinin davalı ...'na ait üç adet dükkanı 21.12.2005 tarihinde kira sözleşmesi ile kiraladıklarını, ancak kiralayanın eşi ...'nun karşı çıkması ile ancak iki adet dükkanı birleştirip köfteci dükkanı yaptıklarını, müvekkillerinin taşınmazı davalılara haber vererek 07.5.2009 tarihinde tahliye ettiklerini ve 3.6.2009 tarihli ihtarnameleri ile kira sözleşmesini feshettiğini bildirerek bonoların iadesini istediklerini, ancak davalıların bonoları iade etmediği gibi, davalı ...'in 21.12.2005 tanzim, 01.6.2009 vade tarihli 3.000.-TL.bedelli bonoyu takibe koyduğunu,

haciz sırasında ihtirazi kayıtla ödemek zorunda kaldıklarını ileri sürerek 63.000.-TL.tutarlı 18 adet bonodan dolayı müvekillerinin borçlu olmadıklarının tespiti ile icra dosyasına ödemek zorunda kalınan 3.810.67.-TL.nin ödeme tarihi olan 09.6.2009 tarihinden itibaren faiziyle istirdadı ve 3.000.-TL.manevi tazminatın faiziyle birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğunu, davalı ...'nun pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını, kiracıların kira sözlemesi devam ederken kiralananı terk etmeleri halinde, kira süresi sonuna kadar sorumluluklarının devam edeceğini, davacıların daha ucuza kiraladıkları başka bir işyerine taşındıklarını belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dosya kapsamı, bilirkişi raporu, tanık anlatımları dikkate alınarak dava konusu kiralananın 3 ay içinde kiralanabilecek olduğu için davanın kısmen kabulüne, davacıların 21.12.2005 tanzim tarihli 01.6.2009 vadeli bono bedeli icra dosyasına ödendiğinden istirdadına ilişkin davanın reddine, 01.7.2009 vadeli ve 01.8.2009 vadeli bonolara yönelik davaların reddine,

takip eden bonolar yönünden 3 aylık süre sonunda davalıların davaya konu kiralananı rayiç değere göre 2009 yılı için aylık 1.500.-TL.2010 yılı için aylık 1750.-TL.bedelle kiraya verebileceği gerekçesiyle 01.9.2009-01.12.2009 arası vade tarihli 4 adet bonolardan dolayı bu bonoların herbirinden 1500'er TL.lik kısmından dolayı borçlu olmadıklarının tespitine, 01.01.2010-31.12.2010 arası vade tarihli 12 adet bonolardan dolayı bu bonoların herbirinden 1.750'şer TL.lik kısımdan borçlu olmadıklarının tespitine, davacıların manevi tazminat istemlerinin reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekilince temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında 21.12.2005 tarihli 5 yıl süreli kira sözleşmesi imzalandığı, kira bedellerinin aylık 1.500.-TL.olup, yılık kira artış oranı % 25 olarak kararlaştırıldığı ve 60 adet bononun kiracılar tarafından tanzim edildiği, kira bedellerinin 2009 yılı için 3.000.-TL., 2010 yılı için 3.750.-TL. aylık kira olduğu tarafların kabulündedir. Her bir ay için kira karşılığı davacı tarafça davalı tarafa bonolar verildiği, davacıların 07.5.2009 tarihinde mecuru tahliye ettikleri ve 03.6.2009 tarihinde 7746 yevmiye nolu ihtarnamesi ile mecuru tahliye ettiğini bildirerek kira sözleşmesini feshettiğini ve geri kalan bonoları istediği dosya içeriği ile sabittir.

Hal böyle olunca mahkemece davacıların dava konusu taşınmazı tahliye edip, anahtarını davalıya teslim ettiği tarihten itibaren davalının bu taşınmazı aynı şartlarda kiraya verebileceği makul sürenin 3 ay olduğu, 21.12.2009 havale tarihli kök bilirkişi raporunda da belirtildiğine göre bu süre makul kabul edilerek, sözleşme ile belli olan kira bedeli üzerinden bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı ve yetersiz gerekçelerle yazılı biçimde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.