Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2011/1091 K.2011/10081

Taraflar arasındaki menfi tespit - istirdat - tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili Av. ... ile davalılardan ... Faktoring A.Ş Vek. Av. ...'in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, müvekkilinin takibe ve davaya konu çeklerin de aralarında bulunduğu bir kısım çeklerin davalı ... ... Ltd. Şti lehine düzenleyip, aralarındaki sözleşme gereğince ileride alınacak mal karşılığı teminaten adı geçen şirkete verdiğini, ancak malı teslim etmediği gibi çekleri de iade etmediğini, karşılıksız kalan üç adet çekin davalılardan ...'nın şahsi kefaleti amacı ile cirosu da bulunduğu halde davalılardan ... Faktoring Hizm.

A.Ş 'ye verdiğini, faktoring şirketinin meşru hamil olmadığını, vekili diğer davalı ... marifetiyle aleyhe icra takibine başladığını belirterek icra takibine konu çekler nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine, takibin iptaline, haksız tahsil edilen 41.990.35 TL'nin istirdatına, 8.009,65 TL manevi tazminatın faizleri ile davalılardan tahsiline, %40'dan az olmamak üzere tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar ... ... Ltd. Şti ve ... vekili, davacıdan ... bağlantısı karşılığı alınan dava konusu çeklere ilişkin mal ve hizmet verilemediğini, müvekkili firmanın kötü niyetli olmayıp iradesi dışı nedenlerle ... üretimi durdurulup, davacıya karşı edimlerini dava tarihine kadar yerine getiremediğini bildirerek davanın reddini istemiş, davalılardan ... Faktoring Hizm.

A.Ş vekili, müvekkilinin faktoring mevzuatına uygun şekilde hareket ettiğini, temlik sözleşmesi ile genel faktoring sözleşmesinin tarafı olan ... ... Ltd. Şti'nin davacı adına düzenlemiş olduğu satış faturaları ile birlikte çeklerin alındığını ayrıca müvekkilinin iyi niyetli meşru hamil olduğunu savunarak davanın reddini istemiş davalılardan ... icra dosyasında vekil olarak görevini ifa ettiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, yapılan yargılama sonunda, davacı ile davalı ... ... ... Ltd. Şti arasında imzalanan ... sözleşmesine istinaden, davacının keşidecisi olduğu davalı ... Ltd. Şti'nin lehtarı olduğu içinde dava konusu (3) adet çekinde bulunduğu 5 adet çekin davalı ... ... Ltd. Şti tarafından teminaten alındığı bu çekler karşılığında davacıya ... teslim edilmesinin taahhüt edildiği halde teslimatın yapılmadığı, bunun şirketinde kabulünde olduğu, davalı ... ... Ltd.

Şti'ne teslim edilen çeklerin bu şirketin ve diğer davalı şirket ortağı ...'nın ciroları ile davalı ... .. A.Ş'ye faktoring sözleşmesi ve temlik sözleşmesine istinaden faktoring şirketinin tabi olduğu yönetmelik uyarınca davaya konu çeklerin ve davacı adına düzenlenmiş çek bedellerini karşılayacak miktarda faturaların da temlik edildiği, davalı ... şirketinin iyiniyetli yetkili hamil olduğu, aksinin davacı yanca kanıtlanamadığı, davacının davalı ... ...Ltd.

Şti'ne karşı ileri sürebileceği tüm def'i ve itirazları iyi niyetli yetkili hamil konumundaki davalı ... şirketine karşı ileri süremeyeceği, ayrıca çeklerde cirosu olan ve ... ... Ltd.

Şti'nin ortağı olan davalı ...'nın da konumu itibariyle iyi niyetli hamil sayılamayacağı, icra takibinde borçlu – davacıdan 12.1.2009 tarihinde 41.990.35 TL tahsil edildiği, ...'un uyuşmazlığın tarafı olmayıp davalı ... şirketinin davacı aleyhine giriştiği icra takibinde alacaklı vekili sıfatı ile hareket ettiği, tüm davalılar için ise manevi tazminat istem koşullarının oluşmadığı gerekçeleriyle, davalı ... hakkındaki menfi tespit ve istirdat davasının pasif husumet yönünden, manevi tazminat davasının ise esastan reddine, davalı ...hakkında menfi tespit – istirdat ve manevi tazminat istemli olarak açılan davanın esastan reddine, davalı ...

Ltd.

Şti ve davalı ... hakkında açılan menfi tespit ve istirdat davasının kabulü ile icra takibine konu (3) adet çekten dolayı davacının adı geçen davalılara borçlu olmadığının tespitine bu çekler nedeniyle davacının 3. kişiye ödediği 41.990.35 TL'nin ödeme tarihi olan 12.1.2009 tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ile adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, manevi tazminat isteminin ve şartları oluşmayan kötüniyet tazminat talebinin reddine, davalı ...

Hizm. A.Ş'nin tazminat isteminin reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre,davacı vekilinin davalı ...dışındaki davalılara yönelik temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacı vekilinin davalı ... Hizm. A.Ş'ye yönelik temyiz itirazlarına gelince;

Davacının, davalılardan ... ... ... Ltd. Şti'ne kendisine verilecek mala karşılık, avans olarak çekler verdiği, bu çeklerin karşılığı olan malların davalı ... ... Ltd. Şti tarafından davacıya teslim edilmemiş, bir başka deyişle verilmemiş olduğu anılan davalının davacının keşide ettiği ihtarnemeye cevaben düzenlediği bila tarihli yazıda ve cevap dilekçesinde belirtilip, kabul edilmiş olduğu, buradan hareketle çeklerin bedelsiz olduğu;

Faktoring işleminin bir alacağın temliki olup, alacağın temliki hükümlerine tabi bulunduğu, temlik edene karşı ileri sürülebilecek itiraz ve defilerin temlik alana karşı da ileri sürebileceği, somut olayda temlik eden ... ... Ltd.

Şti'nin Faktoring şirketine temlik ettiği çekler karşılığı malların verilmemiş olduğu sabit olduğuna göre, bu bedelsizlik iddiasının temlik alan davalı ... şirketine karşı da ileri sürülebileceğinin gözetilmemesi doğru olmadığı gibi 10.10.2006 tarihli resmi gazetede yayınlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Finansal Kiralama,

Faktoring ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkındaki Yönetmeliği'nin 22/2.maddesi hükmün de yer alan "Faktoring şirketleri kambiyo senetlerine dayalı olsa bile bir mal veya hizmet satışından doğmuş veya doğacak fatura veya benzeri belgelerle tevsik edilemeyen alacakları satın alamazlar veya tahsilini üstlenemezler" şeklindeki düzenleme de yanlış değerlendirilerek, yazılı biçimde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.