Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2011/13224 K.2011/14075

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalılardan ... Finans Faktoring Hizm. AŞ. vekilince duruşmalı, diğer davalılardan Optima Faktoring Hizm. AŞ. ve ... Finans Faktoring Hizm. AŞ. vekillerince duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekilleri... gelmiş, diğer davalılar tarafından kimse gelmemiş olduğundan, onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, müvekkili tarafından davalı ... Petrol Otomotiv AŞ.'ye Akbank ve Halkbankası'na yapılacak kredi başvurularında kullanması amacıyla hatır çekleri verdiğini, ancak bu çeklerin faktoring şirketlerine ciro edildiğini belirterek dava konusu 12 adet çekten dolayı müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Petrol Otomativ AŞ. duruşmalara gelmemiş ve davaya cevap vermemiştir.

Davalı ... şirketleri vekilleri ayrı ayrı yaptıkları savunmalarından alacağın faturaya dayanılarak temlik alındığını, müvekkillerinin iyiniyetli 3. kişi konumunda olup, şahsi def'ilerin ileri sürülemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Mahkemece, aksi iddia edilmeyen 11.06.2007 tarihli belge ile çeklerin bankalardan kredi kullanılması amacıyla verilen hatır çekleri olduğu, temlik alanın temlik edenin haklarından daha fazlasına sahip olamayacağı, factoring şirketlerinin kuruluş ve çalışma esasları hakkında yönetmeliğe göre mal ve hizmet satışından kaynaklanmayan alacakların temlik alınamayacağı belirtilerek, ... Faktoring AŞ. ile ... Finans F. AŞ., Fiba F. AŞ., Optima Faktoring AŞ. aleyhine açılan davanın kabulüne, davacının bu davalılara borçlu olmadığının tespitine Best Faktoring AŞ. hakkındaki davanın husumet yönünden reddine karar verilmiş, hüküm ... Fak. AŞ. Optima F. AŞ. ve ... Finans F. AŞ. vekili tarafından temyiz edilmiştir

10/10/2006 tarih ve 26315 sayılı Resmî Gazetede Yayımlanan Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmeliğin 22/2 hükmü uyarınca “Birinci fıkrada belirtilen hususlara ilave olarak faktoring şirketleri kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş veya doğacak fatura veya benzeri belgelerle tevsik edilemeyen alacakları satın alamazlar veya tahsilini üstlenemezler.” Nitekim mahkemece bu hüküm gözetilip bilirkişi incelemesi yaptırılarak 9.6.2008 ve 29.5.2009 tarihli raporlar alınmıştır.

Ne var ki raporlar arasında çelişki bulunmaktadır. Öte yandan mahkeme kararının gerekçesine konu belge 11.6.2007 tarihli olup, taraflarca her zaman düzenlenmesi mümkün adi bir belge niteliğindedir. Hâl böyle olunca, anılan yönetmelik hükümleri gözetilip, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi ve tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi suretiyle varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.