Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2012/2298 K.2012/13505

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün taraf vekillerince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av.... ile davalı vek.Av....'in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı bankanın müvekkili şirket aleyhine bonolara dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus yolla üç adet icra takibine giriştiğini, davacı şirket tarafından davalı banka aracılığıyla Eximbank kaynaklı kredi kullanıldığını, aracı davalı bankanın Eximbank’a geri ödeme yaparak krediyi kendi kaynağına dönüştürmeden kredi kullanılma süresi içinde, daha vadesi gelmeden talep hakkı bulunmadığını, davalı bankaya bu takipler nedeniyle ve takip tarihi itibariyle 433.388,71 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı şirketin kullandığı Eximbank kredisinin diğer krediler gibi Genel Kredi Sözleşmesi hükümlerine tabi olduğunu, bu hususun sözleşmenin 20/9 fıkrasında yer aldığını, müvekkili bankanın dilediği zaman hesabı kat edebileceğini, alacağın faiziyle talep edilmesinin de yerinde olduğunu, 13.08.2008 tarihinde kullandırılan kredinin ilk taksidi olan 100.000 Euro faiz ve fer’ileriyle 09.02.2009 tarihinde Eximbank’a ödediklerini, kalanı ise 07.08.2009 tarihinde ödeyeceklerini belirterek, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, alınan bilirkişi raporlarına göre, davanın kısmen kabulüne, davalı bankanın davacı aleyhine başlattığı Bursa 3.İcra Müdürlüğü’nün 2009/2194 sayılı takip dosyasındaki 350.000 TL. asıl alacaktan dolayı açılan davanın reddine, davalı bankanın davacı aleyhine başlattığı Bursa 3.İcra Müdürlüğünün 2009/2195 sayılı takip dosyasındaki 150.000 TL. asıl alacaktan dolayı, davacının davalıya 62.463,79 TL asıl alacaktan borçlu olmadığının tespitine, davalı bankanın davacı aleyhine başlattığı Bursa 3.İcra Müdürlüğü’nün 2009/2196 esas sayılı takip dosyasındaki 250.000 TL asıl alacak talebinden dolayı, davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, tarafların tazminat taleplerinin reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dava, davalı bankanın kullanılan kredilerin teminatı olarak verilen bonolara istinaden yapılan takiplerden, Eximbank aracılığıyla kullanılan vadesi gelmeyen borç nedeniyle 433.389,71 TL üzerinden harca esas değer gösterilerek açılan menfi tespit davasıdır.

Davanın açılış şekli, dava dilekçesi içeriği ve harca esas değer dikkate alındığında, dava sadece Eximbank kaynaklı krediden borçlu olmadığının tespitine ilişkindir.

Ne var ki, mahkemece davacı yanın, davalı bankadan kullandığı diğer krediler de katılmak suretiyle 750.000 TL. üzerinden değerlendirilerek dava sonuçlandırılmış olup, bu durum HMK 26 (eski HUMK 74) maddesine aykırılık teşkil eden talep aşımı olduğundan hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.