Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2012/2338 K.2012/10738

Taraflar arasındaki karşılıklı tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı esas davanın reddine karşı davanın HUMK'nun 409/6 maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı karşı davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasında yapılan "Tecrübe ve muayene Koşullu satım sözleşmesi" gereği müvekkilinin davalıya 131.000,00 Euro değerindeki iki adet makinayı teslim ettiğini, davalı tarafın bu makinelerden memnun kalarak 100.000,00 Euro ödeme yapıp, yeni siparişler verdiğini, bunun için 05.08.2004 tarihli sözleşme akdedildiğini, toplamda 1.318,000,00 Euro'luk makine siparişini kapsayan bu sözleşme uyarınca müvekkili şirketin üretime başladığını ancak, davalının 27.09.2004 tarihinde sözleşmeyi haksız ve mesnetsiz feshettiğini, müvekkilinin üretime başlamış olması nedeniyle özel malzeme ve yedek parça maliyeti, iş gücü maliyeti,

... makine satıcısına ödenecek ceza olmak üzere toplamda 441.580,23 Euro zararının oluştuğunu, 100.000 Euro'nun ödenmesi nedeniyle bakiye zararın 341.580,23 Euro olduğunu, zararın karşılanması için keşide edilen ihtarnamenin karşılıksız kaldığını iddia ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 30.000,00 TL'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde, müvekkili şirketin, davacı karşı davalı firmanın Türkiye temsilcisi ... Ltd.

Şti. ile anlaşarak, 25.05.2004 tarihli teklif ve 05.08.2004 tarihli deneme ve iade şartlı mutabakat ile toplam 131.597 Euro bedelli iki adet makineyi deneme ve iade şartlı olarak satın alıp, 100.000 Euro ödediğini, sözleşmede belirtilen deneme süresi içerisinde alınan makinelerin istenilen performansı ortaya koymadığı gibi bazı arızalarda çıkardığını, temsilci firma yetkililerinin genel kontrol ve bakım bahanesi ile müvekkili şirketten her iki makineyi de geri aldığını, müvekkilini gelişmelerden haberdar etmediğini, bu olumsuz gelişmeler üzerine müvekkilinin makineleri almaktan vazgeçip, bunu temsici firmaya bildirdiğini,

100.000 Euroyu iade etmesi gereken davacı tarafından ve temsilci firmanın bu meblağı iade etmediği gibi bakım ve kontrol bahanesi ile almış oldukları iki makineyi de müvekkili şirketten habersiz olarak satışa çıkardıklarını, makinelerin teşvik mevzuatı hükümlerine göre ithal edilmiş olmaları nedeniyle Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, yapılan tahkikat neticesinde temsilci firma ... Ltd.

Şti. yetkilisi hakkında emniyete suistimal suçundan kamu davası açıldığını savunarak, davanın reddi ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000 TL'nin faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 03.11.2008 havale tarihli dilekçe taleplerini ıslahla artırarak, toplam 160.687,38 TL'nin tahsilini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre taraflar arasındaki sözleşmeye konu tecrübe ve iade amaçlı alındığı anlaşılan 2 adet makinenin tecrübe ve deneme sonrası sözleşmeye dahil edilerek kısmi ödeme yapılmak suretiyle alındığı, makinelere ilişkin faturaların düzenlendiği ancak, bilahare makinelerin davacının temsilcisi tarafından genel bakım ve onarım için teslim alındığı ve davalı karşı davacıya iade edilmediği, bedeli ödenen ve faturalanan makinelerin davalı karşı davacıya teslim edilmemesinin sözleşmeye aykırı bir davranış olup, taraflar arasındaki güven ilişkisini de zedelemesinin beklenebilir bir durum olduğu,

davacı yanın sözleşmeye aykırı hareket ettiği, davalı karşı davacının sözleşmeyi feshetmesinin haklı nedene dayandığı, aksi düşünülse dahi, yani sözleşmenin davalı karşı davacı tarafça nedensiz yere fesih edildiği benimsense bile davacı yanın ileri sürdüğü zarar kalemlerinin gerçekleştiğini, makine ve yedek parça satın aldığını, işçi ücreti ve cezai şart ödediğini kanıtlayamadığı, davacının zararın ortaya çıktığını ispatlayamadığı, karşı davanın ise yasal üç aylık süre içinde yenilenmediği gerekçesiyle karşı davanın açılmamış sayılmasına, asıl davanın ise reddine karar verilmiş, hüküm davacı karşı davalı vekilince temyiz edilmiştir.