Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2012/7196 K.2012/13002

Taraflar arasındaki karşılıklı alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı esas davanın kabulüne, karşı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı-karşı davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin davalıdan 17.094 TL karşılığında 22.200 kg. ayçiçeği yağı aldığını, satın alınan yağın yüksek asitli çıkması nedeniyle 21.820 kg. yağın değiştirilmek üzere davalıya iade edildiğini, ancak davalının yağ değişimini yapmadığını, çekilen ihtarların sonuçsuz kaldığını belirterek 21.820 kg. değiştirilmeyen yağ bedeli için müvekkilince ödenen 15.846,60 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının sunduğu “tutanak” başlıklı belgede 21.820 kg rafine ayçiçeği yağının değiştirilmek üzere işletme stoklarına alındığını, bu belgenin düzenlenmesini mütakip 22.01.2008 tarihli irsaliyeli fatura ile davacıya 22.200 kg yağ teslim edildiğini, 22.01.2008 tarihli irsaliyeli fatura ile satın ve teslim alınan bir malın 15.16.17. Ocak 2008 tarihinde değiştirilmek üzere iadesinin fiilen ve hukuken imkansız olduğunu, davacının bir alacağı bulunmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

Davalı vekili, karşı davasında taraflar arasındaki 13.01.2008 tarihli protokolde davacının mini tadelle üreterek müvekkiline teslim etmesinin öngörüldüğünü, davacının 58.311 kg.'lik kısmı imal edip teslim etmeyerek protokol hükümlerine aykırı davrandığını bu nedenle müvekkilinin zarara uğradığını belirterek gerek bu zararın gerekse fazladan verilen yağ bedelinden kaynaklanan alacakların karşılığı 15.000 TL'nin davacı-karşı davalıdan tahsilini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davalının davacıya sattığı 22.200 kg yağın yüksek asitli çıkması nedeniyle 21.820 kg. yağın değişimi için davalıya iade edildiği, ancak davalının değişimi gerçekleştirmediği, değiştirilmeyen yağ tutarının 15.846,60 TL'ye tekabül ettiği gerekçeleriyle davacının davasının kabulüne, davalı karşı davacının, karşı dava ile ilgili olarak ticari defterlerini ibraz etmediği, karşı davanın ispat edilemediği gerekçeleriyle karşı davanın reddine karar verilmiş, hüküm davalı-karşı davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davanın tarafları tacirdir. Davalı-karşı davacı ... San. A.Ş.'nin merkezi ...'da olup delil olarak ticari defterlerine dayanmıştır. Nitekim mahkemece de davalı-karşı davacı ... San. A.Ş.'nin ticari defterlerinin, davacı-karşı davalı ... Gıda A.Ş'nin ticari defterlerinin bulunduğu İstanbul'da tayin edilen bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınması yönünde ara kararı oluşturulmuş, bilirkişi davacı-karşı davalının ticari defterlerini incelemiş, davalı-karşı davacının ticari defterlerinin fotokopisi gönderildiğinden bahisle davalı-karşı davacı defterleri hakkında bir rapor oluşturmamıştır.

Hal böyle olunca; mahkemece yapılması gereken iş, tarafların tacir olduğu da gözetilerek davalı-karşı davacının ticari defter ve kayıtları üzerinde mahkemenin de bulunduğu ... ilinde, davacı-karşı davalının ticari defterleri için de İstanbul ilinde rapor alınıp, raporlar arasında farklılık bulunması halinde konusunda uzman üç kişilik bilirkişi heyetinden telif edici mahiyette bir rapor alınıp tüm deliller birlikte değerlendirildikten sonra varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.