Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2012/9127 K.2012/19077

Taraflar arasındaki birleşen itirazın iptali-tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılardanbbbb Bayii İnş. San. Tic. Ltd.Şti., .. ... vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili müvekkili ile davalı...... Bayii İnş. San Tic Ltd Şti arasında 3 adet Otogaz LPG Bayilik Sözleşmesi imzalandığını, diğer davalılardan ...'ın sözleşmeyi müteselsil kefil olarak imzaladığını, davalıların 5 yıl süreli sözleşme hükümlerine aykırı davrandıklarını, yabancı firmalardan ürün temini yapıldığını, borcun ödenmediğinin tespit olunduğunu, ...

27. Noterliği'nin 25.10.2004 tarih 20306 nolu ihtarının keşide edildiğini, edimin yerine getirilmemesi üzerine aynı noterliğin 19.11.2004 tarih 21498 nolu ihtar ile sözleşmenin haklı nedenle tek taraflı fesholunarak 144.719 TL'nin faizi ile tahsilinin talep olunduğunu, talebi yerine getirmeyen davalı aleyhine ...

9. İcra Müdürlüğü'nün 2004/19687 nolu dosyasından ipotekli takip başlatıldığını, davalıların takibe itirazlarının haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptaline, takibin devamına, %40 icra inkar tazminatına hükmolunmasını talep ve dava etmiştir.

Birleşen ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2005/335 sayılı dosyasında ise aynı sözleşme ilişkisi içerisinde davalı ... Petrol....Ltd Şti'nin müşterek borçlu ve müteselsil kefil olduğunu, diğer davalıların ayrı ayrı sahip oldukları gayrimenkuller üzerlerinde yine farklı miktarlarda ipoteklerinin tesis edildiğini, bu suretle müşterek borçlu ve müteselsil kefil olduklarını, sözleşme 5 yıl süreli olup her sözleşme sonuna kadar 5000'er TL kârdan mahrum kaldıklarını ileri sürerek 15.000 TL kâr mahrumiyeti ile sözleşmenin 21/b md gereğince yine 3 adet sözleşme için anadepo LPG satış fiyatı üzerinden 5.000'er TL'den 15.000 TL cezai şart alacaklarının bu davalılardan sözleşmenin fesih tarihinden itibaren ticari faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı vekilleri cevapları ile yetki itirazında bulunduklarını, borçluların ikametgahı ... olup, taşınmazın da ...'de bulunduğunu, ayrı ayrı takip açılması gerekirken farklı ipotek sözleşmelerinden 3 ipotek borçlusunun aleyhine tek takip yapıldığını, pasif husumet ehliyeti bulunmadığını, tek bir rakam üzerinden takip açıldığını, usul ekonomisi iddialarının yerinde olmadığını, davacı ile aralarında sözleşme ilişkisi bulunduğunu, ancak başka firmalar ile diğer istasyonlar için bayilik sözleşmesi yapıldığını, davacının edimlerini yerine getirmediğini,

habaş ve diğer dağıtım şirketleri ile yapılmış bayilik sözleşmeleri sona ermediği için davacı ile imzalanan bayilik sözleşmesinin yürürlüğe girmediğini ve hükümsüz kaldığını, takip konusu borcu ödediğini, muaccel hale gelmiş bir alacak var ise ipoteğin paraya çevrilebileceğini, ipoteklerin terkininin talep edildiğini belirterek davanın yetki, husumet ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen dava yönünden ise davalı, sözleşmenin hükümsüz olduğunu, haksız tazminat ve cezai şart talebinin yerinde olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece;sözleşme süresi 5 yıl olmasına rağmen davacıdan kayıtlarla sabit olduğu üzere kısa süre mal alımı yapıldığı, davalı beyanlarında da ifade edildiği üzere Habaş ile sözleşme ilişkisinin devam ettiği, davacı tarafından fesih ihtarının 19.11.2004 tarihli 21498 yevmiye nolu olduğu, davalı şirketin yanı sıra birleşen dosya davalısı ...

Petrol...Ltd Şti'nin müşterek borçlu ve müteselsil kefil olup, kefillerin ipotekler ile sözleşmede müşterek borçlu ve müteselsil kefil konumuna girdikleri, sözleşme hükmü ile ...

Mahkemeleri'nin ve İcra Daireleri'nin yetkisinin kabul edildiği, yetki itirazının yerinde olmadığı, husumet itirazlarının ise birden fazla ipotek borçlusunun aynı takipte birlikte borçlu olmalarının mümkün olduğu, ayrı ayrı takibe gerek bulunmaması nedeniyle davalıların itirazının yerinde görülmediği, incelenen kayıtlarda sözleşmenin fesih koşullarının mal alımı yapılmayarak oluştuğu ve davacının alacak bakiyesinin 133.471,40 TL olarak belirlendiği, ipotek takip tutarı ve dava değeri 225.000 TL olduğu, birleşen ...

13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2005/335 sayılı dosyada da sözleşmenin feshi ile kalan sürede davacının kâr mahrumiyetinin 471.218 TL olarak belirlendiği, yine 3 sözleşmeden kaynaklanan cezai şart toplam tutarının 416.992,40 TL olarak hesaplandığı, ancak davacı birleşen davadaki talebini her 3 sözleşme yönünden ve talepleri için 15.000'er TL ile sınırlandırdığı, bu rakamın davalının ekonomik mahvına neden olamayacağı, davalıların sorumluluklarının ipotek limit değerleri ile sınırlı olduğu,

bu çerçevede asıl davada her bir ipotek borçlusu yönünden ayrı ayrı ipotek limitleri ile bağlı kalınarak takibin kısmen iptaline ve birleşen davada ise cezai şart ıslah edilmiş olmakla ıslah edilen cezai şart miktarı 149.0000 TL yönünden davanın kabulüne karar verilmiş hüküm davalılar Simge SPG Bayi İnş. San.Tic.Ltd.Şti,...,Gülden Eren,... vekilince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2-Davacı ile davalı...Ltd. Şti. arasında imzalanan 3 adet bayilik sözleşmesini ... Petrol Ltd. Şti. müteselsil kefil olarak imzalamıştır. Davalı ..., ... ve ... Bayilik Sözleşmesinin kefili olmadığı gibi 10.04.2004 tarihli protokolde de müteselsil kefil olarak yer almamaktadır. Mahkemece bu davalıların sorumlu tutulmasının nedeni açıklanmadan yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.