Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2012/9554 K.2012/12783

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasındaki ticari ilişki gereğince dava dışı Emrah Taş tarafından keşide edilen çeklerin davalı tarafından müvekkiline ciro edildiğini, bu çeklerin karşılığının çıkmadığını, davalının müvekkilini oyalaması neticesinde kambiyo senetlerine özgü takibe girişilemediğini, genel haciz yolu ile takibe davalı tarafından haksız olarak itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptaline, % 40 inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, takip konusu çeklerin zamanaşımına uğradığını, TTK.nun 644.maddesi gereği 1 yıllık hak düşürücü süre içinde keşideciye başvurulabileceğini, ancak bu sürenin de dolduğunu, müvekkili cirantaya karşı böyle bir davanın açılamayacağını, taraflar arasında temel ilişkinin bulunmadığını, çekin birisinde müvekkilinin hiç imzasının olmadığını belirterek davanın reddi ile % 40 tazminatın davacıdan tahsilini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama, toplanan deliller neticesinde takibe konu 10.10.2008 tarih 1.250 TL.bedelli çekte davalının ciro imzasının bulunmadığı, diğer üç çekin davalı tarafından ciro edildiği, bu çeklerin toplamı olan 3.800 TL.asıl alacak üzerinden itirazın iptali gerektiği gerekçeleri ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Temyiz kapsamındaki dava konusu üç adet çekin davalının cirosu ile davacıya temlik edildiği ve bu çeklerin zamanaşımına uğradığı dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır. Davacı, dava konusu çeklerin davalı ile arasındaki ticari ilişki sebebi ile kendisine ciro edilip teslim edildiğini iddia etmiş, davalı ile davacı ile aralarında ticari ilişki bulunmadığını savunmuştur.

Zamanaşımına uğramış çekler yönünden kambiyo hukukundan kaynaklanan haklar yitirilir ise de taraflar arasında temel ilişki bulunması halinde bu durumdaki çeklere yazılı delil başlangıcı olarak dayanılabilir ve alacak (tanık dahil) her türlü delille kanıtlanabilir. Arada temel ilişki bulunmaması halinde ise hamil keşideciye karşı 6762 sayılı TTK.nun 644.maddesine dayanarak sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde alacak talebinde bulunabilir.

Bu ilkeler doğrultusunda somut olayın değerlendirilmesine gelince, dava ve temyiz konusu çekler davalının cirosu ile davacıya devredilmiş olup, arada başka ciranta bulunmadığından ve davacı da temel ilişki iddiasına yer verdiğinden davacıya davalı ile aralarındaki temel ilişki açıklattırılıp bu ilişkiden kaynaklandığı ileri sürülen alacağını her türlü delille kanıtlayabileceği hususu bildirilip delilleri eksiksiz olarak toplandıktan sonra hep birlikte değerlendirilerek varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.