Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2012/9797 K.2013/6416

Taraflar arasındaki karşılıklı-tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı esas davanın reddine karşı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davacı-davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. ... ile davalı vek. Av. ...'in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, taraflar arasında akaryakıt istasyonu işletme sözleşmesi ve protokol bulunduğunu, sözleşme süresinin dolduğunun, ancak davalının sözleşme yürürlük tarihlerinde sözleşmeye ve mal alım taahhütlerine aykırı davrandığını, cezai şart ve kâr mahrumiyeti alacağının bulunduğunu, protokol ihlali nedeniyle cezai şart alacağının bulunduğunu belirterek şimdilik 5.000 TL sözleşmeye aykırılık nedeniyle cezai şart alacağı, 1000 TL kâr mahrumiyeti alacağı, 5.000 USD'nun ödeme günündeki merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, birleşen davada ise; müvekkilinin cezai şart ve kâr mahrumiyeti alacaklarının teminat mektubu borcundan takas ve mahsubuna karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili; davanın reddini istemiş, birleşen davada ise; müvekkilinin sözleşmenin sona erdiği tarihte hiçbir borcu bulunmamasına rağmen birleşen dosya davalısının teminat mektubunu nakte çevirdiğini belirterek haksız biçimde paraya çevrilen teminat mektubu bedeli olan 40.000 TL'nin faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece; taraflar arasındaki sözleşmenin süresinin dolması ile sona erdiği, protokolün 2. ve 3. maddeleri birlikte değerlendirildiğinde üst üste 2 yıl taahhüt edilen miktarda akaryakıt ve madeni yağ satılmadığı takdirde davacının sözeşmeyi tek taraflı fesih hakkı bulunduğu bu durumda 100.000 USD cezai şart ödeneceğinin kararlaştırıldığı, davalının üst üste 2 yıl ve diğer yıllarda da taahhüt ettiği miktarda akaryakıt ve madeni yağ satamadığı halde davacının sözleşmeyi feshetmediği, eksik tonaja rağmen davalıya ürün satmaya devam ettiği, davalının alım yaptığı ürün miktarlarını kabullendiği,

asgari alım taahüdünden zımnen feragat ettiğinin kabulü gerektiği, sona eren sözleşme nedeniyle geçmiş dönem için kar mahrumiyeti talebinde bulunulamayacağı, işletme sözleşmesindeki cezai şartın talep edilebilmesi için aynı sözleşmenin ihlalinin gerektiği, sözleşmede tonaj taahhüdü hükümlerinin düzenlenmediği, davacının sözleşmenin davalı tarafından ihlali ile ilgili başka bir iddia ileri sürülmediği, sözleşmedeki cezai şartın talep edilemeyeceği, taraflarca yapılan mutabakatta Total'in bayiden herhangi bir alacağının olmadığının belirtildiği,

teminat mektubunun bayiye iadesinin gerektiği gerekçesiyle asıl davanın reddine birleşen davanın kabulüyle nakde çevrilen teminat mektubu bedeli olan 40.000 TL'nin nakde çevrildiği tarihten itibaren faiziyle birlikte birleşen dosya davalısından tahsiline karar verilmiş, hüküm davacı-birleşen dosya davalısı tarafından temyiz edilmiştir.