Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/10855 K.2013/14042

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı asil ile davalılar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı asil, davalı ...'ın diğer davalı şirketlerin sahibi olduğunu, aleyhine icra takibi yapıldığını, icra takibindeki borca mahsuben nakit ve çek vermek suretiyle toplam 65.750 TL ödemesine rağmen davalı vekilinin icra takibine devam ettiğini belirterek davalılara borçlu olmadığının tespitine, haksız olarak icra takibine devam edilmesi nedeniyle % 40 tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, davacının 11/09/2009 tarihinde 3.000 TL ve 14/09/2009 tarihinde 750 TL nakit ve 50.000 TL çek tahsili yoluyla ödediğini, davacının verdiği 10.000 TL bedelli çekin karşılığının çıkmadığını, diğer ödemelerin bu dosya borcuna mahsuben ödenmediğine dair davacının icra dosyasına sunduğu dilekçesinin bulunduğunu, davacının halen borcunun bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre; davacının sunduğu ödeme makbuz ve belgelerinde ilgili icra dosyası borcuna veyahut icra takibine konu çeklere mahsuben yapılmış olduğuna dair bir açıklama olmadığı, bu nedenle davalıların dosya borcuna mahsuben yapıldığını kabul eden beyanları ile bağlı olduklarını, davacının toplam 53.750 TL ödeme yaptığını, icra masrafları ile birlikte dava tarihi itibariyle davacının 22.220,41 TL daha borçlu olduğu, davacının iddia ettiği 31/05/2010 tarihli 10.000 TL, 28/02/2010 tarihli 3.350 TL, 20/06/2010 tarihli 5.000 TL lik çeklere ilişkin ödeme yaptığına ilişkin hukuki delil elde edilemediği,

davacının bahsi geçen çeklere yönelik davalıya yemin teklifinde bulunduğu, davalı ...'ın yemin ettiği, bu çeklerin davacının borcuna mahsuben ödenmediği, alacağın likit olduğu, yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının icra dosyasında 22.220,41 TL borçlu olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacı lehine kabul edilen miktarın % 20 si oranında icra inkar tazminatına karar verilmiş, hüküm davacı asil ve davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, İİK.nun 72. maddesi hükmüne dayalı menfi tespit davasıdır. Bu durumda mahkemece, HUMK.nun 74. (HMK.nun 26.) madde hükmü de gözetilerek, taleple bağlılık kuralı çerçevesinde, davacının borçlu olmadığı miktar saptanarak menfi tespite hükmedilmesi gerekirken davanın niteliği gözardı edilerek borçlu olunan miktar üzerinden olumlu tespit hükmü kurulması usul ve yasaya aykırıdır.