Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/13304 K.2013/19891

Taraflar arasındaki menfi tespit/istirdat/sözleşmenin feshi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili; taraflar arasında yapılan 24.12.2011 tarihli sözleşme uyarınca dava konusu biçerdöverin davalıya satılacağı konusunda satış vaadinde bulunulduğunu, buna karşılık 2000 model Fiat marka 110-90 traktörün 48.000,00 TL karşılığı, ...

20.000,00 TL karşılığı ve ayrıca 25.12.2011 tarihli 10.000 Euro, 25.12.2011 tarihli 9.000 Euro, 25.12.2012 tarihli 19.000 Euro, 25.12.2013 tarihli 19.000 Euro tutarlı 4 adet bononun davalıya verildiğini, senetlerden 25.12.2011 tarihli 10.000 Euro, 25.12.2011 tarihli 9.000 Euro bedelli senetlerin ödendiği,

... ile yapılan görüşmeler olumlu sonuç vermesine ve sözleşmede öngörülen 20.04.2012 tarihinin üzerinden 6 ay geçmesine rağmen davalının biçerdöverin satışını yapmadığını, haricen yaptıkları araştırmada biçerdöver üzerinde hacizler olduğunu öğrendiklerini ve bu hukuki ayıbı davalıya ihtarname ile bildirdiklerini belirterek öncelikle biçer döverin devrinin yapılması,

aksi halde sözleşmenin feshi ile müvekkilinin toplam miktarı 38.000 Euro olan 2 adet senet ile borçlu olmadığının tespitine, ödenen senet bedellerinin faizi ile birlikte iadesine, 2000 model 22 KD 190 plaka sayılı Fiat 110-90 traktör ile ...'in aynen iadesi, olmadığı takdirde sözleşmede belirlenen bedelin ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; dava konusu biçerdöverin davacıya satıldığını, halen davacı yedinde olduğunu, dava konusu senetlerin borç ikrarı mahiyetinde kambiyo senedi olduğunu, dava konusu biçerdöverin resmi satışının sözleşme gereği 25.12.2012 ve 25.12.2013 vade tarihli 38.000 Euro bedelli senetlerin ödenmesinden sonra yapılacağının kararlaştırıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece toplanan deliller ve dosya kapsamına göre; karşılıklı taahhütleri içeren akitlerde kendi edimini yerine getirmeyen tarafın, karşı taraftan edimini yerine getirmesini isteyemeyeceği, 24.11.2011 tarihli sözleşmenin karşılıklı taahhütleri içeren akitlerden olduğu, dava konusu sözleşmenin feshi için gerekli şartların oluşmayıp sözleşmenin geçerli olduğu,

anılan sözleşme gereği satılmış olan biçerdöverin trafik kaydının devrinin 25.12.2012 ve 25.12.2013 tarihli senetlerin davacı tarafından ödenmesinden sonra yapılacağı, bu sözleşme ve BK.'nın 81. maddesi gereğince davacının kendi edimini yerine getirmeden karşı taraftan edimini yerine getirmesini isteyemeyeceği, dolayısıyla devir işleminin yapılmamasının sözleşmenin feshi için haklı neden teşkil etmeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık biçer döver satışına ilişkin noter dışında yapılan 24/12/2011 tarihli sözleşmeden kaynaklanmaktadır. Tarım makinesi niteliğindeki biçer döverin tescilinin Ziraat Odasınca yapılacağı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 22. ve Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 29. maddeleri gereğidir. Aynı Kanunun 20. ve Yönetmeliğin 36. maddeleri uyarınca tescilli araçların noter dışı satışları geçersizdir. Geçersiz satışlarda herkes aldığını iade etmekle yükümlüdür. Mahkemece somut olay bakımından uyuşmazlığın bu ilkeler ışığında değerlendirilip sonuçlandırılması gerekirken bu yönler üzerinde durulmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.