Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/19343 K.2014/16884

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av.N.. K.. Ş.., davalı U.. S.P.A.vek.Av.H.. Y.. ve Av.T.. K.., davalı K.. Dış Tic.A.Ş.,A.. Panel San.Tic.A.Ş. ve K.. Holding A.Ş.vek.Av.S.. Y.., fer'i müdahil vek.Av.A.. A.. Ş.. gelmiş, başka gelen olmadığından, onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Dava, davacı ile davalılardan U.. S.P.A.dışındaki davalılar arasında imzalanan finansal kiralama sözleşmesi kapsamında, davalı U.. S.P.A.tarafından verilen teminat mektubunun, risk doğmuş olmasına rağmen tazminin yapılmaması nedeniyle uğranılan zararın tahsili istemine ilişkindir. Davalılar vekilleri, davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna göre, banka teminat mektuplarının garanti sözleşmesinin bir türü olup, dava dışı Reggiane ile davalılardan A..

Panel arasındaki sözleşmede Reggiane’nin borcunu ifa etmemesinden dolayı doğacak zararın taraflar arasındaki sözleşmenin geçerliliğine bakılmaksızın garanti veren U.. tarafından karşılanması gerektiği, U..t’in verdiği banka teminat mektubunun paraya çevrilmemesinden dolayı Unicredit dışındaki davalıların sorumluluğuna gidilmesinin hukuki açıdan mümkün olmadığı, teminat mektubu ile güvence altına alınan riskin gerçekleşmediği ve diğer davalıların kusurlu olduğuna ilişkin bir olgu ve belgenin tespit edilemediği,

vade henüz dolmamışken tazmin talebini kabul etmek ve ödemeyi yapmak gibi bir zorunluluk da bulunmadığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Dava, davalı banka tarafından düzenlenmiş olan ve ilk talepte ödeme kaydını içeren teminat mektubu bedelinin ödenmemesi nedeniyle oluşan zarar ile birlikte teminat mektubu bedelinin tazmini istemine ilişkindir.

Davalı banka dışındaki davalılardan A.. Panel San.ve Tic.A.Ş.ile davacı arasında Finansal Kiralama Sözleşmesi düzenlenmiş, diğer davalılar K.. Dış Tic.Holding A.Ş., K.. Holding A.Ş., A.. K.. da bu sözleşmeyi müteselsil kefil sıfatıyla imzalamışlardır. Somut olayda, talep finansal kiralama sözleşmesine dayalı olmayıp, teminat mektubunun tazmini ve süresinde paraya çevrilmemesinden kaynaklanan zararın karşılanması istemine ilişkin olduğundan davalı banka dışındaki diğer davalılara yönelik davanın husumet yönünden reddi ile belirtilen davalılar yararına hüküm tarihindeki A.A.Ü.T.nin 7/2.maddesi hükmü gözetilerek vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir. Bu yönlerin gözetilmemesi bozmayı gerektirmiştir.

Davalı banka yönünden ise; dava konusu teminat mektubunda İsviçre Mahkemelerinin yetkili kılındığına dair uluslararası yetki şartı bulunmaktadır. Taraflar arasıdaki sözleşme ilişkisi icap ve kabul şeklinde oluştuğundan ve teminat mektubu yazılı bir belge niteliğinde olduğundan burada yer alan uluslararası yetki şartının geçerli olup olmadığının 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un (MÖHUK) 47.maddesine göre değerlendirilmesi gerekmektedir.

Anılan Yasa hükmüne göre tarafların yabancı devlet mahkemelerini bir anlaşma ile yetkili kılabilmeleri için yetki anlaşmasına konu olan uyuşmazlığın Türk Mahkemelerinin yer itibariyle yetkisinin münhasır yetki esasına göre tayin edilmediği konulara ilişkin olması, yabancılık unsuru taşıması ve borç ilişkisinden doğması gerekir.

Somut olayda, davalı banka yabancı bir banka olduğundan yabancılık unsuru mevcut olduğu gibi, uyuşmazlığın teminat mektubundan yani borç ilişkisinden doğması ve Türk Mahkemelerinin yer itibariyle yetkisinin münhasır yetki esasına göre tayin edilmediği konulara ilişkin olması şartlarının da mevcut olduğu görülmektedir.

Öte yandan, uluslararası yetki şartı davalı banka tarafından verilen teminat mektubunda yer almakta olup, davacı da bu teminat mektubuna dayanarak dava açtıdığından, burada yer alan uluslararası yetki şartını kabul etmiş sayılır.

O halde mahkemece davalı banka yönünden taraflarca kararlaştırılmış olan İsviçre Mahkemelerinin yetkili olduğuna ilişkin yetki şartı gözetilerek bir karar verilmesi ve davalı banka yönünden verilecek bu kararın sonucu olarak A.A.Ü.T.nin 7/2.maddesi uyarınca ayrıca vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken belirtilen bu hususlar gözetilmeksizin yazılı şeklinde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.