Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/4087 K.2013/8645

Taraflar arasındaki menfi tespit-alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve karşı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı/karşı davalı vekili; taraflar arasında bayilik sözleşmesi yapıldığını, davalının müvekkilinin ankesör hattı üzerinden haksız kazanç elde ettiğini iddia edilerek, müvekkilinin bayilik faaliyetinin durdurulduğunu ve 35.350,30 TL olduğu iddia edilen haksız kazancın ödenmesini talep ettiğini belirterek, müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespiti ile müvekkilinin davalıdan komisyon karşılığı alacak tutarı olan 3.546 TL'nın hüküm altına alınmasını, müvekkil şirketin faaliyetinin durdurulmasına dair kararın kaldırılmasına ve %40 kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı/karşı davacı vekili; yapılan denetimlerde davacı bayinin 35.350,30 TL haksız kazanç sağladığının tespit edilmesi üzerine bayinin faaliyetinin durdurulduğunu belirterek, davanın reddi ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 35.350,30 TL'nin olayın tespit edildiği 02.05.2002 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılamada; Hatay Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2003/39 E., 2006/95 K. sayılı dosyasında alınan bilirkişi kurulu raporunda ''ankesör hattı üzerinden kartsız görüşme nedeniyle zarar miktarının tespit edilemeyeceğinin'' belirtildiği, iş bu dosyada zarar tespiti yönünden dosyanın bilirkişiye sevkine karar verildiği, taraf vekillerine yarı oranda karşılanmak suretiyle 1.100 TL bilirkişi ücreti ve talimat giderinin yatırılması için 30.05.2011 tarihli oturumda neticeleri hatırlatılarak kesin süre verildiği, kesin süreye rağmen taraf vekillerinin masrafı yatırmadıkları, bu nedenle oluşan zararın ne kadar olduğunun tespit edilemediği gerekçesiyle asıl davanın ve karşılık davanın reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Davacı ... Telekominikasyon Hiz. Tic. Ltd. Şti., taraflar arasında bayilik ilişkisi bulunduğunu, davalının haklı bir gerekçe göstermeden bayilik faaliyetini durdurduğunu ve ayrıca 35.350,30 TL'nin ödenmesini talep ettiğini, müvekkilinin davalıya borcu bulunmadığı gibi, 3.546 TL komisyon alacağının mevcut olduğunu ileri sürerek bu davayı açmıştır.

Menfi tespit davalarında ispat yükü kural olarak davalı alacaklıdadır.Davalı alacaklının talep ettiği alacağın varlığını ve miktarını ispat etmesi gerekir.

Mahkemece bilirkişi incelemesine karar verilmiş, 1.100 TL bilirkişi ücretinin 550'şer TL olmak üzere taraflarca yatırılması için kesin süre verildiği 30.05.2011 tarihli duruşmada açıklanmıştır. Taraflarca bilirkişi ücreti yatırılmadığından menfi tespit davası ile karşı davanın reddine karar verilmiştir.

Menfi tespit davaları ile ilgili ispat kuralı gözetildiğinde, ispat yükü üzerinde olan ve masraf ödemeyen davalı zararının miktarını kanıtlayamamıştır. Ancak, zararın miktarının kanıtlanamadığı hallerde 818 sayılı BK'nun 42/2 maddesi (6098 sayılı TBK'nun 50/2) uyarınca uygun bir tazminata hükmedilebilir. Mahkemece bu yön üzerinde durulup sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, açıklanan hususlar gözetilmeden ispat yükünün davacıda olduğu kabul edilerek hüküm kurulması isabetsiz olup, bozmayı gerektirmiştir.