Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/5660 K.2013/11489

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davacılar vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacılar vek. Av. ... gelmiş diğer taraftan kimse gelmemiş olduğundan onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacılar vekili, müvekkilleri ile alacaklı/davalının her biri 24.000,00 TL bedelli, keşidecisi dava dışı ... Yayın Dağ.Ltd.Şti., lehtar ve ilk cirantası davalılardan ...

Basın Yayın Ltd.Şti., diğer cirantaları davacılar ile dava dışı şahıslar olan çeklerle, ticari ilişkiye girdiklerini, davalı şirketin 31.01.2006 ve 14.02.2006 keşide tarihli çeklerle 28.02.2006 keşide tarihli çekle ise diğer davalı ...'ın (davalı şirket yetkilisi) aleyhe takibe başladıklarını, davalı ...'ın çekin bankaya ibrazından sonra,

takip aşamasında şirket adına imzaladığı çeke ismini yazarak kötüniyetle hareket ettiğini, bankaya ibrazda alınan çek örneğinden ve çekin son hamili ... ...nin ticari kayıtlarından çekin kimin cirosu ile alındığının anlaşılacağını, geriye ciro ile çeki iktisap edenin kendisinden önce gelenlere kural olarak müracaat edebileceği halde, bunlardan birisinin sonradan kendisine müracaat hakkının mevcut olması halinde bu kişiden senet bedelini isteyemeyeceği, bu nedenle de davalı şirket son hamil olmakla birlikte dava konusu çeklerin tamamında lehdar ve ilk ciranta olmakla geri verilmesi gereken şeyi talep edemeyeceğini belirterek,

davacıların borçlu olmadıklarının tespitine, haksız ve kötü niyetli takipler nedeniyle tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Basın Yayın Ltd.Şti. vekili, müvekkilinin yetkili hamil olup, davacıların ciro ettiği çekler ödenmeyince icra takibine başladığını, gerçekte geriye dönüşün sözkonusu olmadığını, müvekkilinin şeklen lehtar ve ilk ciranta olduğunu, çekte cirosu olan davacıların keşideci şirketin ortaklarından olup, keşideci şirketin borcunu üstlenmek amacıyla imza attıklarını, kendi cirolarından sonra çeklerin davalı şirkete verildiğini bildiklerini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, çekin bankaya ibrazında müvekkilinin imzasının mevcut olduğunu, imzanın daha da açıklayıcı olması ve kim tarafından imzalanmış olduğunun anlaşılması için müvekkilinin adını yazdığını, bu durumun imzaya halel getirmediğini, yetkili hamil olunduğundan davanın reddi ile tazminata karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda. 31.01.2006 ve 14.02.2006 keşide tarihli çeklerde davacıların ciranta olarak yer aldıkları, davacıların dava dışı-keşideci ... Ltd.Şti.nin ortakları oldukları halde avalist olmadıkları, davalı ...

Ltd.Şti.nin çeklerde lehtar ve ilk ciranta sıfatıyla yer aldığı, geriye ciro hükümleri gereğince kendisinden sonra çeklerde ciranta sıfatıyla yer alan davacılara karşı müracaat hakkının bulunmadığı, aksi düşünüldüğünde de davacıların ödedikleri miktarı sözkonusu çeklerin lehtarı ve hamili davalı ...

Ltd.Şti.nden tekrar isteyebilecekleri açık olduğundan ve taraflar arasında başkaca borç ilişkisi bulunduğu da kanıtlanamadığından İstanbul 8. İcra Müdürlüğü'nün 2006/2384 ve 2147 nolu dosyaları ile takibe konulan 31.01.2006 ve 14.02.2006 keşide tarihli çekler bakımından davacıların davalı ...

Ltd.Şti.ye borçlu olmadıklarının tespitine, davalı şirketin takip yapmakta kötüniyetli olduğu ispatlanamadığından davacıların tazminat istemlerinin reddine, İstanbul 8. İcra Müdürlüğü'nün 2006/3235 nolu dosyası ile takibe konu edilen 28.02.2006 keşide tarihli çekin lehtarının ...

Ltd.Şti olduğu, hamilinin bu şirket temsilcisi davalı ... olarak görüldüğü, her birinin ayrı kişiliklere sahip oldukları, davalı ...'ın bu çekin hamili olup, lehtarı olarak değerlendirilemeyeceği, geriye ciroya ilişkin kuralların bu çek bakımından uygulanamayacağı gerekçesiyle davacıların davalı ...'a karşı açtıkları davanın ve davalı ...'ın tazminat isteminin reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre,davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Mahkemece alınmış olan 24.09.2009 havale tarihli bilirkişi kurulu raporunun (3.), (4.) sayfalarında ve rapora ekli çek giriş bordrosunda, dava konusu ... nolu, 28.02.2006 keşide tarihli, 24.000,00 TL bedelli çekin dava dışı ...ye davalı şirket tarafından borçlusu dava dışı ... Yayıncılık Ltd.Şti. olduğu halde verilmiş olduğu ve çekin davalı şirkete iade edilmiş olduğu açıkça belirtilmiştir. Dosyada örneği bulunan çekin keşidecisinin dava dışı ...

Yayıncılık Ltd.Şti, lehtar-cirantanın davalı şirket, sonraki iki cirantanın davacılar olduğu görüldüğü gibi, mahkemece muhatap bankadan çekin bankaya ibrazı haliyle celbedilen örneğinden son ciranta-hamilin dava dışı ... A.Ş., ondan önceki cironun ise isimsiz, sadece imzalanarak yapıldığı görülmektedir. Davalılardan ...'ın ise diğer davalı şirketin yetkili temsilcisi olduğu da ihtilafsızdır.

Bu durumda davalı ...'ın anılan çeki davalı şirket yetkilisi olarak diğer dava konusu çeklerde olduğu gibi imzalamış olduğunun, bir başka deyişle çekin davalı şirket elinde olduğu, davalı ...'ta olmadığı, ona verilmediğinin kabulü gerekmektedir.

Açıklanan bu yönler gözetilerek davacıların davalı ...'a da borçlu olmadıklarının tespitine karar vermek gerekirken, bu davalı hakkında açılan davanın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.