Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/6260 K.2013/9765

Taraflar arasındaki menfi tespit-çek iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin davalıdan alacağı mallara karşılık davalı şirkete 15.000-TL bedelli ve 8.000-TL bedelli iki adet çek verdiğini, davalının müvekkiline sadece 7.917,80-TL' lik mal teslim ettiğini, bunun da davadışı başka bir 8.000-TL bedelli çekle ödendiğini, yapılan tüm sözlü uyarılara rağmen davalının davaya konu iki çekin karşılığı mal teslimini yerine getirmediğini, bu nedenle sözkonusu iki çekin bedelsiz kaldığını belirterek, müvekkilinin dava konusu çekler nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine ve çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı şirket ile ticari ilişkilerinin olduğunu, ancak dava konusu çeklerin davacı tarafça müvekkiline teslim edilmediğini, davacının da müvekkiline borcu olmadığını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, davacı tarafça davalıya ... seri nolu 30/05/2011 keşide tarihli 15.000-TL bedelli çek ile, ... seri nolu 30/06/2011 keşide tarihli 8.000-TL bedelli çekin verildiği, davalının davacıya 7.917,80-TL bedelli mal teslimatında bulunduğu, teslim edilen mallara karşılık davalı tarafa 31.08.2011 keşide tarihli 8.000-TL' lik çek verildiği, sözkonusu çekin davalı tarafça tahsil edildiği, davadışı bu çek haricinde dava konusu yapılan iki adet çekin karşılığında davacı tarafa herhangi bir teslimat yapıldığına ilişkin bir bilgi ve belgenin dosyaya sunulmadığı,

her ne kadar taraf ticari defterlerinde sözkonusu çekler kayıt edilmemişse de, davalı tarafın usulüne uygun olmayan ticari defterlerinin davalı aleyhine delil olarak değerlendirileceği, bu itibarla davalıya verilen çekler karşılığında davalı tarafça herhangi bir mal teslimi yapılmamış olduğu belirtilerek, davanın kabulü ile, davaya konu iki adet çek nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve çeklerin iptaline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı iki adet çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitini talep etmiş, davalı vekili dava konusu çeklerin müvekkiline teslim edilmediğini belirterek davanın reddini istemiştir. Menfi tespit davasının görülebilmesi için davacı borçlunun bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmalıdır. Davacı borçlunun durumunda belirsizlik olması veya alacaklının alacağını tahsili tehdidi ile karşılaşması halinde hukuki yararının varlığı kabul edilir.

Somut olayda, davalı kendisine dava konusu çeklerin verilmediğini savunduğuna göre davacının, öncelikle bu çeklerin davalıya verildiğini kanıtlaması gerekir. Mahkemece bu yön gözetilerek, gerektiğinde çeklerin ibrazı konusu bankadan sorulduktan sonra davacının bu davayı açmakta hukuki yararı bulunup bulunmadığının değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir. Açıklanan yönler gözetilmeden yazılı gerekçeyle davanın kabulü isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.