Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/7888 K.2013/12064

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın ... İnş.Ltd.Şti.yönünden kabulüne, diğer davalılar yönünden reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, çek keşidecisi davacı şirket ile ... İnşaat Ltd. Şti.'nin kardeş şirket konumunda olduğunu, her iki şirket yetkilisinin ... olduğunu, dava konusu çekin ... İnşaat Ltd Şti'nin bu çekin tanzim edildiği tarihte elinde çek yaprağı bulunmaması nedeni ile ... İnşaat Ltd. Şti. tarafından ... İnşaat Ltd. Şti. Lehine tanzim edildiğini, muhasebe kaydına esas olmak üzere çekin arkasına ...

İnşaat Ltd Şti tarafından kaşe vurularak kendi adına ciro edildiğini, davaya konu çekin bu şekilde ... İnşaat yetkilisi ... tarafından ... İnşaat adına davalılardan ...

İnşaat Ltd.Şti.'nin Türkmenistan'da bulunan şubesi adına ...'a (... şirketi yetkilisi) teslim edildiğini, davacı şirket yetkilisinin yıl hanesinde yanlışlık yaptığını, davacı şirket yetkilisinin çeki keşide ederken yapmış olduğu maddi hatayı farkedip çekin keşide tarihinde yıl hanesindeki 2010 tarihinin 0 rakamını 1 rakamı yapmak üzere 2011 olarak düzelttiğini, sadece yıl hanesinde yapılan bu düzeltmeye dair davacı şirket yetkilisinin düzeltme yaptığı yerin hemen altına paraf atılmış olduğunu ve düzeltme sonucu gerçekte istenen tarihin 10/01/2011 olduğunu, çeke dayalı borcun davacı şirket ve diğer kardeş şirket olan ...

İnşaat Ltd Şti tarafından alacaklı görülen ... İnşaat'a Türkmenistanda bulunan mallarının devir ve teslimi ile yani malen şirket adına ... Şirket ortağı ...'a ödendiğini, çeke dayalı borç ödendiği için yasal süresi içinde bankaya ibraz edilmediğini, çekin davacıya iade edilmesi gerektiğini, bu çekin davalı ...

İnşaat şirketi yetkilileri ve davalı ... tarafından keşide tarihinde 01 olan ay hanesinin kendileri tarafından 02 olarak değiştirildiğini, bu şekilde tahrifat yapıldığını, tanzim tarihi olan 10/01/2011 tarihinin 10/02/2011 tarihi yapılarak ibraz süresi geçmiş çeke geçerlilik kazandırılmaya çalışıldığını, şüpheliler hakkında Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2011/20391 soruşturma sayılı dosyası ile resmi evrakta sahtecilikten şikayette bulunulduğunu belirterek,

davacının dava konusu çekle ilgili olarak borçlu bulunmadığının tespitine, çekin iptaline, davacıya iadesine ve %40 oranında kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Ltd. Şti., şirket yetkilisi olarak çek üzerinde yapılan tek değişikliğin yıl hanesi 2010 iken 2011 olması olduğunu, dava konusu çekin ... Ltd Şti tarafından ödendiğini, şirkete ait borcun ödenmesi zınnında ... Şirketi'nin Türkmenistan'daki Şubesi tarafından bu şirkete ait bir kısım makinelerin ve malların davalı ... Şirketi'ne satılarak devir ve teslim yapıldığını, bu çeke konu borca karşılık ... Şirketi'ne ait bazı makinelerin malen ... Şirketi Türkmenistan şubesi adına ...'a devir ve teslim edildiğini, davacı şirket tarafından açılan davayı açıkça kabul ettiklerini beyan etmiştir.

Davalı ... ve ... İnşaat Ltd.Şti. vekili, dava konusu çekin ... İnşaat'ın Türkmenistan'da bulunan ve çek arkasında cirosu yer alan müşterisinin cari hesap borcu sebebi ile anılan dava dışı kişi tarafından davalı şirkete ödeme olarak verilmiş olduğunu, davalı şirketin davacı şirket ile doğrudan ticari ya da hukuki bir ilişkisi bulunmadığını, davalı şirketin de dava konusu edilen çekten dolayı davacıdan herhangi bir talepte bulunmuş olmadığını, bu durumda davacının bu davayı açmakta hukuki bir menfaatinin bulunmadığını, davalı şirketin davacıdan çek sebebi ile alacaklı olduğunu iddia etmemiş olduğunu bildirerek, haksız ve mesnetsiz davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, davacı keşideci Şirketin yazılı delil başlangıcı niteliğindeki dava konusu çek nedeni ile kardeş şirketleri olan davalı ... İnşaat Ltd. Şti'nin davalı ... İnşaat Ltd.Şti. ile olan ticari ilişkisinde çek karşılığı mal teslimi yapıldığını, ancak çekin iade edilmediğini belirterek bedelsizlik iddiasına dayandığı, yapılan bilirkişi incelemesinde dava konusu çekin ne davacının, ne de ... İnşaat Ltd. Şti'nin ticari defterlerinde kaydının bulunmadığı, ayrıca davalı ...

Ltd. Şti. ile ticari ilişkinin de kayıtlarda yer almadığı, davalı ... Ltd. Şti'ne çekin dava dışı ... cirosu ile verildiği, bu hususun davalı ... Ltd.

Şti'nin ticari defter kayıtlarına da işlenmiş olduğu, davacının keşideci olarak TTK.'nın 644. maddesi kapsamındaki sorumluluğundan kurtulabilmesi için yazılı delil başlangıcı olan bu çek nedeni ile hamil aleyhine sebepsiz zenginleşmediğini kanıtlaması gerektiği, ancak dosya kapsamına sunulan deliller ve yapılan bilirkişi incelemesi ile bu yöne ilişkin davacı iddialarının kanıtlanamadığı, davalı ... Ltd.

Şti.'nin cevap dilekçesindeki çek nedeni ile davacıdan alacaklı olduklarını iddia etmedikleri yönündeki beyanlarının hukuki menfaate ilişkin itirazları kapsamında değerlendirildiği, davalı ... Ltd. Şti.'nin cevap dilekçesinde davayı kabul ettiği gerekçesiyle davalı ... İnşaat Ltd Şti'ne yönelik davanın kabulüne, diğer davalılar yönünden kanıtlanamayan davanın reddine karar verilmiş olup, mahkeme kararı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.