Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/13062 K.2015/3078

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl davanın açılmamış sayılmasına ve birleşen davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili asıl davada, davalıların eylem birliği içinde müvekkiline zorla her biri 40.000,00 TL olan 6 adet çek imzalattıklarını belirterek, müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili, birleşen davada, davalı ...'in davacıdan tehdit ile alınan çeklere ciro yolu ile hamil olduğunu belirterek, davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilinin ticari ilişki gereğince çek hamili olduğunu bildirerek, davanın reddini istemiştir.

Davalı ..., davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilinin yetkilisi olduğu şirketin faturaya dayalı olarak gerçekleştirdiği ticari ilişki nedeni ile çekleri aldığını bildirerek, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan kanıtlara göre, asıl dava yönünden davanın üç kez işlemden kaldırılması nedeniyle HUMK'nın 409 (HMK'nın 150) maddesi gereğince açılmamış sayılmasına, birleşen davada iddianın ispat edilemediği gerekçesi ile reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Asıl davada davacı ... Elek. İnş. Taah. Nak. Tic. Paz. Ltd. Şti tarafından açılan davanın, 27.10.2003, 05.04.2004 ve 04.10.2004 tarihlerinde olmak üzere üç kez işlemden kaldırıldığı gerekçesi ile HUMK'nın 409. maddesine göre açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Ne var ki, 05.04.2004 tarihinde davanın işlemden kaldırılmasına ilişkin verilen ara karar, aynı gün davacı vekilinin mazeret beyanının görülmediği gerekçesi ile geri alınarak duruşma günü verilmek suretiyle yargılamaya devam edilmiştir.

Bu durumda tamamlanan usulü işlemler nedeniyle HUMK'nın 409. maddesi gereğince değerlendirme yapılması doğru ise de anılan işlemden kaldırma kararı geri alındığından davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan HUMK 409.maddesinin davanın açılmamış sayılması yönünden aradığı üç kez işlemden kaldırılma koşulu gerçekleşmemiştir. Bu nedenle mahkemece yanılgılı değerlendirme ile asıl davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi doğru görülmemiştir.

2-Birleşen dava yönünden ise, asıl dava çek keşidecisi olan davacı şirket temsilcisinin silah tehdidi ile çekleri imzalamak zorunda kaldığı iddiası ile haklarında ceza yargılaması da yapılan davalılar aleyhine açılmış olduğu halde,birleşen dava çekin hamili aleyhine açılmıştır. Senedin tehdit ile düzenlendiği iddiası mutlak def'i niteliğinde olup herkese karşı ileri sürülebileceğinden, asıl dava sonucunda verilecek karar çek hamili hakkında açılan birleşen dava sonucunu da etkileyecektir. Bu nedenle asıl davanın esası hakkında bir karar verilmeden birleşen dava hakkında yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.