Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/14848 K.2015/1576

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı ... tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili; müvekkili ...'ın .... Gemi İnşaat Onarım Bakım San.Tic.Ltd.Şti.'nin müdürü olduğunu, anılan şirketin iştigal konusu ile ilgili olarak davalının yönetimindeki ...

Denizcilik Ltd.Şti.'den çeşitli malzemeler satın alındığını ve taraflar arasındaki satım ilişkisinin teminatını teşkil etmek üzere müvekkili ...'ın keşidecisi, diğer müvekkili ...'ın ise kefil olduğu 200.000-TL bedelli bononun davalıya verildiğini, sözkonusu ticari ilişkiden kaynaklanan borcun ödenmesinden sonra davalının bu bononun sahtesini oluşturmak suretiyle müvekkillerine sahte bonoyu iade ettiğini ve devamında asıl bonoya dayalı olarak müvekkilleri aleyhine icra takibi başlattığını belirterek, müvekkillerinin sözkonusu bono nedeniyle davalıya borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.

Davalı cevabında; ikametgahının .../.... olduğunu, icra takibinin ise ......'da yapıldığını, bu nedenle ... veya .... mahkemelerinin yetkili olduğunu belirterek yetki itirazında bulunmuş, devamında; dava konusu bononun teminat amacıyla verilmediğini, ayrıca davacıların bononun hem teminat amacıyla verildiğini, hem de bono bedelini ödediklerini iddia etmelerinin çelişkili olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; yetki itirazının süresi içerisinde yapılmaması nedeniyle reddine karar verilmiş ve dava konusu bonoda her ne kadar nakden ibaresi bulunsa da taraflar arasında nakdi bir para alışverişi yapıldığına dair bir delilin dosyaya sunulmadığı, davalının hesabına çek ve ödemeler toplamı olarak 175.000-TL'nin geçtiği, ... ilçesi ....

Köyü hudutlarında bulunan fındık bahçesinin resmi senede göre 4.650-TL bedelle davacılar tarafından alacağa mahsuben tanık ...'a devredildiği, buna göre toplam 179.650-TL'nin dava konusu bononun karşılığı olarak davalıya ödendiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davacıların davalıya ...

4. İcra Müdürlüğü'nün 2010/19717 sayılı takip dosyasında icraya konan bonodan dolayı 179.650-TL borçlu olmadıklarının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm davalı tarafça temyiz edilmiştir.

Dava icra takibine konu bono nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir. Davacılar dava konusu bononun teminat amacıyla davalıya verildiğini ileri sürmüşlerdir. Kambiyo senetleri sebepten mücerret olup, bono nedeniyle borçlu bulunmadığının yazılı delille ispatı gerekmektedir. Hükmün gerekçesinde belirtilen ödemelerin dava konusu bonoya ilişkin olarak yapıldığına dair dosya içerisinde herhangi bir delil bulunmamaktadır. Mahkemece; varsa, davacıların yazılı delillerinin ibrazı sağlanarak, toplanacak deliller doğrultusunda bir karar verilmesi gerekirken, ispat külfetinde hataya düşülerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.