Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/2607 K.2014/5344

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin dava dışı M.. D..'ın çalışanı olup, bankacılık işlemlerinin tamamını anılan dava dışı şahıs adına müvekkilinin yerine getirdiğini, icra takibine konu 15.04.2011 keşide tarihli 21.520,00 TL miktarlı çekin müvekkili tarafından bankaya ibraz edildiğini, bankaca çekin karşılığının bulunmadığından arkasının yazıldığını, müvekkilinin imzası alınmak suretiyle çekin teslim edildiğini, bu şekilde teslim alınan çekin müvekkilince dava dışı M.. D..'a verildiğini, daha sonradan bu çeke dayalı olarak davalı yanca müvekkili aleyhine icra takibine girişildiğini, müvekkili ile davalı arasında hukuki ilişkinin olmadığını ileri sürerek icra takibine konu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine ve %40 tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava konusu hamiline düzenlenmiş çekin davacı tarafından bankaya ibraz edildiğini, davacıdan sonra müvekkili tarafından ciro edildiğini, böylece alacağın temliki hükmünde devrolduğunu, davacının çekte ciranta borçlusu olduğunu belirterek davanın reddine ve %40 tazminata karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece toplanan deliller doğrultusunda, davacının dava dışı M.. D.. isimli kişinin işlettiği iş yerinde çalışırken ona ait dava konusu çeki tahsil amacıyla bankaya ibraz ettiği, karşılıksız kaşesinin vurulmasından sonra banka uygulamasına göre tekrar davacıya ismi yazdırılarak imzalatıldığı, bunun TTK'nunda belirtildiği gibi ciro anlamını taşımadığı, dolayısıyla alacağın temliki koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne takibe konu çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Menfi tespit davasına ve takibe konu çekin keşidecisi dava dışı E.. Ç.. olup, hamiline düzenlenmiş bu çekin sırasıyla D.. Dağıtım Ltd Şti, İnan Gıda Ltd Şti ciroları ile davacı Ç.. H..'ya intikal ettiği, yetkili ve meşru hamil olan Ç.. H.. tarafından bankaya ibraz edilen çeke karşılıksız şerhi yazılıp davacıya iade edildiği, daha sonradan davacının çeki tarihsiz cirosu ile davalı Z.. C..'a devrettiği dosya içerisindeki çek örneğinden anlaşılmaktadır.

6762 Sayılı TTK'nun 705.(6102 sayılı TTK.nun 793/1.) maddesi uyarınca ibrazdan ya da ibraz müddetinin geçmesinden sonra yapılan bir ciro, ancak alacağın temliki sonuçlarını doğurur. Bu durumda mahkemece, davacının ibrazdan sonraki cirosusun alacağın temliki hükmünde olduğu gözetilmeden tarafları bağlamayan banka yazısı ve tanık beyanlarına dayanılarak yanılgılı gerekçe ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.