Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/3896 K.2014/6789

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının bozma kararına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkili aleyhine davalı yanca çeke dayalı olarak icra takibine girişildiğini, müvekkilinin bir dönem toptan meyve sebze ticareti yaptığını, müvekkilinin davalı şirketle dayısı dava dışı H..

K.. aracılığıyla tanıştığını, yanlar arasında gerçekleşecek ticari ilişkinin teminatı olarak dava konusu 50.000,00 TL bedelli keşide tarihi ve yeri boş olan bir adet hamiline yazılı çekin imzalanarak davalıya verildiğini, daha sonradan müvekkilinin davalı şirket ile ticaret yapma düşüncesinden vazgeçtiğini, ancak davalı yanca teminat olarak alınan dava konusu çekin müvekkilinin dayısının davalı şirkete borcundan dolayı iade edilmediğini, çekin eksik unsurlarının doldurularak bankaya ibraz edildiğini,

karşılığının bulunmaması üzerine icra takibine konu edildiğini ileri sürerek çeke dayalı icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespitine ve % 40 tazminata karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkili tarafından davalıya satılıp teslim edilen mal karşılığı dava konusu çekin alındığını, çek bedelinin kısmen ödendiğini, kalan 35.000,00 TL. bakiye borcun tahsili için çekin bu miktar üzerinden icra takibine konu edildiğini belirterek davanın reddine ve %40 tazminata karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve toplanan deliller doğrultusunda, çek ödeme aracı olup mevcut bir borcun ifası amacıyla verildiğinin kabulü gerektiği, aksini iddia eden davacının iddiasını yazılı delillerle ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Hükmüne uyulan Dairemiz bozma ilamında; “Davacı tarafından dosyaya fotokopisi sunulan 21.12.2010 tarihli “Tediye Makbuzu” başlıklı belgede dava konusu çekin teminat olarak alındığına dair bir açıklama bulunmaktadır. Beyan altındaki teslim eden ve teslim alan imzaları mevcuttur. Bu durumda mahkemece, anılan belge üzerinde durulup tartışılarak davaya etkisi tüm delillerle birlikte değerlendirilip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken bu yön üzerinde durulmadan eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.” denilmiştir.

Dosya kapsamındaki 21.11.2010 tarihli tediye makbuzu uyarınca dava konusu çekin teminat amacıyla verildiği mahkemece kabul edilmiştir. Bu durumda çekin neyin teminatı olarak verildiği ve teminat konusu alacağın varlığının ispatı davalı çek hamiline düşer. Mahkemece ispat yükünün davalıda olduğu kabul edilerek bu konuda davalının delilleri toplanıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.