Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/5042 K.2014/8936

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin dava dışı ... Elektrik Dağıtım AŞ.'ye ait ihaleye girmek için davalı bankadan 13.11.2012 tarihinde geçici teminat mektubu aldığını ve ihalenin üzerinde kalmaması üzerine söz konusu teminat mektubunu 16.11.2012 tarihinde davalı bankaya iade ettiğini, davalı banka tarafından gönderilen 28.11.2012 tarihli ihtarnamede ...

AŞ.'ye verilmek üzere düzenlenen 19.11.2012 tarih, 60.000 TL bedelli geçici teminat mektubunun muhatabın talebi üzerine tazmin edildiği belirtilerek tazmin bedelinin 24 saat içinde bankaya ödenmesi isteminde bulunulduğunu, müvekkilinin böyle bir teminat mektubu talebinde bulunmadığını, davalı bankanın müvekkilinin talebi ve onayı olmaksızın ödeme yaptığını, iadesi gerçekleşmiş,

iptal olunarak gayrinakdi risk hesabından düşümü yapılmış teminat mektubu için sorumluluğu son bulan davalı bankanın sorumlu olmadığı halde talimatsız olarak ödeme yapmak suretiyle müvekkilini borçlandırmaya sebebiyet vermesinin hak ve adalet anlayışına aykırı olduğunu, davalı bankanın kendi kusurlu davranışı nedeniyle müvekkilinin borçlandırdığını, buna rağmen haksız ve yersiz olarak müvekkilinin banka bünyesindeki hesabını dondurduğunu ve bu suretle ticari hayatını olumsuz etkilediğini iddia ederek davalı bankaya borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevabında, davacıya verilen teminat mektubunun 16.11.2012 tarihinde müvekkili bankaya iade edildiğini ve mektubun risk çıkışının yapıldığını, ihale makamı olan ...

Elektrik Dağıtım AŞ.'nin müvekkili bankaya hitaben yazdığı 19.11.2012 tarihli yazı ile 13.11.2012 tarihli ve 60.000 TL bedelli teminat mektubunun davacıya sehven iade edildiğini ve teminat mektubunun aslının kuruma iadesini talep ettiğini, anılan teminat mektubunun risk çıkışı yapılmış olduğundan aynı içerik ve bedelle yeni bir teminat mektubu düzenlenip kuruma verildiğini, Akdeniz Elektrik Dağıtım AŞ.'nin daha sonra teminat mektubunun nakde çevrilerek kurum hesabına yatırılmasını talep ettiğini, teminat mektubunun fiziki olarak tesliminin ibra anlamına gelmediğini, müvekkili banka açısından garanti yükümlülüğünün devam ettiğini,

müvekkili bankanın sözleşme gereği garanti altına aldığı tutar arasında ihale makamının belirlemiş olduğu cezayı davacı adına ödediğini, bu nedenle davacının, müvekkili bankaya bu tutarı ödemesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre davacının, davalı bankadan 13.11.2011 tarihinde almış olduğu teminat mektubunu 16.11.2011 tarihinde iade ettiği ve sözkonusu teminat mektubunun iptal edilerek risk çıkışının yapılmış olması ile birlikte, davalı bankanın bu teminat mektubu ile üstlenmiş olduğu sorumluluğun sona erdiği,

bu mektubun rızası dışında ve gayri yasal yollarla muhatabın elinden çıkması gibi bir durum sözkonusu olmadığı için muhatabın “iade edilmemesi gerektiği halde sehven iade edildiği” şeklindeki talep yazısına istinaden, davacının bilgisi ve onayı dışında ve fakat kendisini sorumluluk altında bırakacak tarzda yeni bir teminat mektubu tanzim edilmesi şeklinde gerçekleşen davalı banka işleminde, bankacılık kural ve teamüllerine uyarlılık bulunmadığı gibi bu işlemin hukuki dayanaktan da yoksun bulunduğu,

sözkonusu teminat mektubunun nakde çevrilmesinden kaynaklı borçtan davacının sorumlu tutulamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.