Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2014/6236 K.2014/10962

Taraflar arasındaki birleşen menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı - birleşen dava davacısı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalı şirket yetkilisinin talebine istinaden hatır amaçlı olarak müvekkili şirket tarafından davalı lehine iki adet çek keşide ederek davalıya teslim ettiğini, 25 Haziran 2011 tarihi itibariyle söz konusu çeklerin müvekkili şirkete iade edilmesi gerekirken iade edilmediğini, müvekkilinin sözkonusu çekler nedeniyle kimseye borcu bulunmadığını, taraflar arasında ticari ilişki bulunmadığını savunarak çeklerle borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davaya cevap vermemiştir.

Birleşen davada davacı vekili, davalı elinde bulunan çeklerin hamili ile bir önceki ciranta arasında herhangi bir ticari ilişkinin bulunmadığını, çeklerin dava dışı ... İthalat ve ihracat Dış Tic.Ltd.Şti. yetkilisinin talebine istinaden hatır amaçlı olarak müvekkili şirket tarafından verildiğini, taraflarından çeklerin bankaya ibrazından önce menfi tespit davası açıldığını öğrenen bu şirketin çekleri muvazaalı olarak davalı hamile verdiği, durumdan haberdar olarak davalının kötüniyetli olarak çek bedellerini tahsile giriştiğini, çeklerin hatır çeki olup, müvekkili şirketin böyle bir borcu olmadığını iddia ederek davalıya dava konusu çeklerle ilgili borçlu olmadıklarının tespitini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, cevabında, dava ve takibe konu 30.06.2011 tarihli 24.500,00 TL'lik çeke ilişkin davacının kısmi ödeme yapıp, bakiyeyi bir hafta içinde ödeyeceklerini belirtmelerine rağmen taahhüde uyulmadığını, davaya konu edilen 30.07.2011 tarihli 24.450,00 TL tutarındaki çek ile müvekkili şirketin herhangi bir ilgisi olmadığını, bu çekin müvekkilinde bulunmadığını, dava konusu çekin ciro yolu ile müvekkiline verdiğini ve ödemediğinden takibe konulduğunu savunarak davanın reddi ile helherine tazminata karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre birleşen dava davalısının çeki alırken bile bile keşideciye zarar vermek amacıyla hareket ettiğinin ve kötüniyetli olduğunun ispat edilemediği ayrıca davalı ... Ltd. Şti.'nin davakonusu çeke ciro yolu ile hamil olup, TTK.

730/5 maddesi yollamasıyla aynı yasanın 599. maddesi gereğince hamilin çeki iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiği (iktisabında kötüniyetli olduğu) kanıtlanmadıkça, davalının tazminat isteminin koşullarının bulunmadığı keşideci ile lehdar arasındaki şahsi def'ilerin iyiniyetli hamile karşı ileri sürülemiyeceği, asıl davada ise davacının lehdara karşı ileri sürdüğü hatır çeki iddiasını yazılı delillerle ispat edemediği gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın reddine karra verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.