Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2015/12805 K.2016/2683

Taraflar arasındaki istirdat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı senet iadesi talepli açılan davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından karar verilmesine yer olmadığına, istirdat davası yönünden davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, müvekkilinin davalıdan satın almayı düşündüğü malların bedeline karşılık önceden çek, nakit gibi ödeme araçlarıyla ön ödeme yaparak sipariş ettiği malları aldığını, müvekkilinin davalı ile aralarındaki ticari ilişkiye dayanarak avans mahiyetinde muhtelif tarih, tutar ve vadelerde toplamda 10 adet ve 180.000,00 TL tutarında çek keşide ederek davalı şirkete verdiğini, sipariş etmesine rağmen davalının iş yerinde çıkan yangını da bahane ederek müvekkilinin satın almak için anlaştığı mamülleri teslim etmediği gibi verdiği çekleri de davalıdan iade alamadığını,

10.000,00 TL bedelli çekin bankalar arası takas şubesine ibraz edildiğinden müvekkili tarafından ödenmek zorunda kalındığını iddia ederek, ödenen 10.000 TL çek bedelinin işlemiş faizi ile istirdadına, ibraz edilmemiş 9 adet çekin ise müvekkiline iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacının taraflar arasındaki cari hesap gereği müvekkilinden aldığı mallara ilişkin ödemeler yaptığını, müvekkili şirkete ait inşaatın ahşap malzemelerine ilişkin imalat işlerinin davacı şirket tarafından yapıldığını, dolayısıyla taraflar arasında karşılıklı alacak borç ilişkisinin bulunduğunu, belirtilen çeklerin ön ödeme mahiyetinde bulunmadığını, davacı tarafa malın eksiksiz olarak teslim edildiğini, 15/09/2012 düzenleme tarihli 10.000,00-TL bedelli çekin icra tehdidi altında ödenmediğinden istirdadının mümkün olmadığını, dava konusu çeklerin iptal edilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, dava konusu çeklerden 7 adedinin bankalarına iade edildiği, diğer 3 adedinin ise takastan ödendiğinin anlaşıldığı, bankalarına iadesi yapılan çeklerden dolayı davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından karar verilmesine yer olmadığına, ödenen çekler yönünden ise benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacının çek bedellerini haksız yere ödediği iddiasını ispatlayamadığı gerekçesi ile istirdat davası yönünden davanın reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Taraflar arasında devam eden ticari ilişkide 10 adet toplam 180.000,00 TL tutarında çekin davalıya verildiğinde ve bu çeklerin 7 adedinin davalı tarafından bankaya bedeli tahsil edilmeden iade edildiğinde ihtilaf bulunmamaktadır. Uyuşmazlık bedeli tahsil edilen 3 adet çek karşılığında davacıya mal teslim edilip edilmediği noktasındadır. Somut olayda çeklerin avans olarak verildiği tarafların da kabulünde olduğundan bedeli tahsil edilen 3 adet çek yönünden mal teslimini davalı taraf kanıtlamalıdır. Mahkemece bu yön gözetilmeden eksik inceleme ile düzenlenen ve denetime elverişli olmayan bilirkişi raporuna göre karar verilmesi doğru görülmemiştir.