Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2015/14321 K.2016/6027

Taraflar arasındaki menfi tespit-istirdat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı menfi tespit davasının kabulüne, istirdat davasının kısmen kabulüne kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacılar vek. Av. ... ile davalı vek. Av. .... gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında müvekkilleri tarafından sipariş edilen mallara karşılık müvekkillerinden ...'ün keşidecisi bulunduğu bir kısmında ise diğer müvekkilinin ciranta olarak yer aldığı toplam 11 adet çekin davalıya teslim edildiğini, davalı tarafından mal teslimi gerçekleştirilmediği halde bedelsiz hale gelen çeklere dayalı şekilde müvekkilleri aleyhine üç ayrı icra takibi gerçekleştirildiğini belirterek, takibe konu çekler nedeniyle müvekkillerinin davalıya borçlu olmadığının tespitine, icra dosyasında yapılan tahsilatların ve çeklerin istirdadına ve %40 oranında tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacıların iddialarının doğru olmadığını, takiplere konu edilen çekler nedeniyle davacıların müvekkiline borçlu bulunduğunu bildirerek, davanın reddini istemiştir.

Davacı vekili, yargılama sürerken iki ayrı icra dosyasında 10.380,00 TL ve 6.515,00 TL ödemede bulunulduğunu bildirerek bu tutarların istirdadını istemiştir.

Mahkemece toplanan deliller birlikte değerlendirilerek, takiplere konu çeklere karşılık mal teslim edildiğinin davalı tarafından kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davalının davacılar hakkında Üsküdar 2. İcra Müdürlüğü'nün 2008/7214 takip dosyasına konu dört adet çekten dolayı davacıların davalıya borçlu olmadığının tespitine, davalı tarafından tahsil edilen 6.515,00 TL'nin davalıdan istirdatıyla davacılara iadesine, dört adet çekin davalıdan istirdadına, davalının davacılardan ... hakkında başlattığı diğer iki icra takibine konu toplam yedi adet çekten ötürü borçlu olmadığının tespitine,

yedi adet çekin davalıdan istirdadı ile bu davacıya iadesine, Üsküdar 2. İcra Müdürlüğü'nün 2008/7214 takip sayılı dosyasında tahsil olunan 10.380,00 TL'nin davalıdan istirdatıyla davacılardan ...'e verilmesine, davalı yanın haksız ve kötüniyetli şekilde takip yaptığı anlaşılmakla davacıların keşideci ve ciranta olarak yer aldığı 4 adet çeke konu icra takibi kapsamında tazminat isteminin kabulüyle 25.480,00 TL tazminatın davalıdan tahsiliyle davacılara verilmesine ve diğer iki takip dosyasıyla ilgili 7 adet çek toplam bedeli üzerinden hesaplanan 25.400,00 TL tazminatın davalıdan alınarak davacılardan ...'e ödenmesine karar verilmiş,

hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı, takiplere konu edilen çeklerin davalıdan satın alınacak mallara karşılık avans olarak verildiğini iddia etmiş, davalı vekili ise gerek cevap dilekçesinde, gerekse ikinci cevap dilekçesi ile yargılama sırasındaki beyanlarında bu çeklerin avans karşılığı alınmadığını mal teslimi gerçekleştirildikten sonra mal bedeli olarak alındığını bildirmiştir.

Somut olayda davacı taraf avans olarak çekler verilerek akdi ilişkinin kurulduğuna yönelik iddiasını kanıtlamakla yükümlü olup, davalı taraf satım ilişkisinin peşin satış şeklinde gerçekleştiğini ve malları teslim ettiğini savunmuştur. Bu olgular karşısında çekle yapılan ödemelerin mevcut bir borcun tasfiyesine yönelik olduğu, davalının bu çekleri teslim almakla alacağını tahsil ettiğinin kabul edilip bu hususun aksini iddia eden davacının iddiasını ispatla yükümlü olduğu gözetilerek davacılara iddiasını ispat imkanı tanınmak suretiyle tüm deliller toplandıktan sonra varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, ispat yükünün tayininde yanılgıya düşülerek somut olaya uygun düşmeyen gerekçeyle yazılı şekilde hüküm tesisinde isabet görülmemiştir.