Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2015/16072 K.2016/195

Taraflar arasındaki birleşen menfi tespit davalarının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davaların kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen dava davalısı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Asıl davada davacı ... vekili, daha önce müvekkilinin yönetim kurulu asil üyesi ve muhasebe sorumlusu, ayrıca davalı ...

İktisadi İşletmesi'nin müdürü olan dava dışı ... isimli şahsın, müvekkiline ait imzalı çekleri alarak kayıplara karışması nedeniyle görevlerinden alındığını, hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulduğunu, ...'ın, müvekkilinin elinden rızası hilafına çıkan bu çeklerden ikisinin lehdar kısmına davalı ... işletmenin, diğer ikisinin lehdar kısmına ise muhasebecisi olduğu davalı ...'nin isimlerini yazdığını, ancak müvekkili ile davalı ... işletme ve diğer davalı şirket arasında bu çekler kapsamında herhangi bir ticari ilişki olmadığını,

...'ın lehdarı iktisadi işletme olan çekleri daha sonra kendi imzası ile ciro ederek davalı ...'ne devrettiğini, davalı ...'nin ise tüm bu çekleri ciro yoluyla davalı ... 'ye devrettiğini, davalı ...'nin ise çekleri faktoring şirketi adına bankaya ibraz eden konumunda olduğunu, müvekkilinin bu çekler nedeniyle davalılara karşı bir sorumluluğunun olmadığını ileri sürerek müvekkilinin dava konusu çekler nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı ... İktisadi İşletmesi vekili, asıl davaya konu edilen ve müvekkilinin lehdarı olduğu iki adet çek kapsamında müvekkili ile davalı ... arasında herhangi bir ticari ilişki olmadığını ileri sürerek dava konusu çekler nedeniyle müvekilinin davalılara karşı borçlu olmadığının tespitine ve %40 kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl ve birleşen davalarda davalı ... vekili, müvekkili ile davalı ... arasında akdedilen faktoring sözleşmesi gereğince dava konusu çeklerin teslim alındığını, müvekkilinin kambiyo senetlerini fatura ile tevsik etme mecburiyetini yerine getirdiğini, davalı ...'nin ise çekleri müvekkili adına bankaya ibraz eden çalışanı olduğunu savunarak asıl ve birleşen davanın reddini istemiştir.

Asıl ve birleşen davada diğer davalılar, davaya cevap vermemişlerdir.

Mahkemece toplanan delillere göre; tanık olarak dinlenen davacı cemiyet yetkilisi ...'nın beyanı ile ... hakkındaki ceza davasının davacı iddialarının doğruluğunu teyit ettiği, dava konusu çeklerin davacıların ticari defterlerinde de kayıtlı olmadığı, dolayısıyla çeklere ilişkin bedelsizlik iddiası ispat edilmiş olup bunun aksinin davalı yanca ispatlanamadığı,

bedelsizlik iddiasına ilişkin şahsi def'inin davalı faktoring şirketine ve onun çalışanı olduğu anlaşılan davalı ...'ye karşı da ileri sürülebileceği gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların kabulüne, takibe konu 4 adet çekten dolayı asıl ve birleşen dava davacılarının davalılara borçlu olmadıklarının tespitine, takibe konu çeklerin iptaline, koşulları oluşmadığından birleşen davadaki davacı yanın kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hüküm asıl ve birleşen dava davalısı ... vekili tarafından temyiz edilmiştirr.

Dosyada bulunan, asıl dava davacısı ...'nin tüzüğünün cemiyet adına imza selahiyeti başlıklı 39. maddesinin A bendinde “Cemiyet adına imza olunan çek ve senetlerde genel başkan veya genel başkan yardımcılarından birinin imzası ile genel muhasipin imzası birlikte bulunur” hükmüne yer verilmiştir. Bu durumda dava konusu çeklerin davacıyı sorumluluk altına sokabilmesi için belirtilen tüzük hükmü uyarınca çift imza ile düzenlenmesi gerekir. Bu husus mutlak defilerden olup, herkese karşı ileri sürülebilir. Mahkemece bu yönde inceleme yapılmadan karar verilmesi doğru olmamış mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.