Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2015/7666 K.2016/1058

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili; davalı tarafından müvekkili aleyhine başlatılan kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takibin dayanağı olan senet nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığını, çünkü müvekkili ... ... Odası ile ilgili yapılan soruşturmada eski başkan ... ve oda başkan yardımcısı ...'ün, davalıdan kendileri için aldıkları borç para karşılığında, müvekkili ... ... Odası'nın keşideci olarak yer aldığı takip konusu 15.300,00 TL bedelli senedi düzenlediklerinin anlaşıldığını ileri sürerek, müvekkilinin icra takibine konu senet nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili; müvekkilinin davacı ... Başkanı'nın şahsına borç para vermediğini, ... ... Odası yöneticilerinin davacı kurum adına borç para aldıklarını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davacı ... odasının yöneticileri ve çalışanları hakkında zimmet, görevi kötüye kullanma suçlarından ...

Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2007/93 E.-2014/101 K. sayılı dosyasında açılan davada, sanıkların mahkumiyetlerine ilişkin verilen kararın kesinleştiği, buna göre davacı odanın eski yöneticilerinin özellikle faizle borç veren kişilerden borç alıp, bunlara oda adına çek ve senet imzalayarak verdikleri, borç olarak alınan paraların oda kayıtlarına intikal ettirilmediğinin tespiti üzerine, davacı ... Odasına bu şekilde faizle borç para veren kişiler hakkında tefecilik suçlaması ile ...

Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2008/19 E. sayılı dosyasında kamu davası açıldığı, davalı ...'ın da bu davada sanık olduğu ve yargılama sonunda ...'ın da içinde bulunduğu sanıklar hakkında beraat kararı verilmiş ise de, Yargıtay 4. Ceza Dairesi'nin 2011/8627 E. ve 2011/21877 K. sayılı ve 22.11.2011 tarihli ilamı ile beraat kararının bozulmasına karar verildiği, bozma sonrası ...

Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2012/52 E. sayılı dosyasında ... hakkında kamu davasının zamanaşımı nedeni ile düşürülmesine karar verildiği, anılan bozma ilamında ''sanıklar, ... ... Odası yöneticilerine karşılıksız olarak borç para verdiklerini ve faiz almadıklarını savunmuşlar ise de, ...'ın ve ...

Genel Kurulunun istikrar kazanmış kararları uyarınca, günün ekonomik koşullarına göre aralarında akrabalık ve iş ilişkisi bulunmayanlara önemli miktarlardaki paraların karşılıksız borç olarak verilmesinin hayatın olağan akışına uygun olup olmayacağı üzerinde durulmadan ve sanıkların kazanç elde etmek amacıyla faiz karşılığı borç para verdikleri iddia edilen ... ... Odası yöneticileri olan tanıklar ..., ... ve ... hakkında bu borçlanmalardan dolayı ...

Odasını zarara uğrattıkları gerekçesiyle kamu davası açıldığının anlaşılması karşısında'' denilmesi suretiyle davacının iddiasını ispatladığı gerekçesiyle davanın kabulü ile, ... İcra Müdürlüğü'nün 2007/187 sayılı takip dosyasında takibe konu senet yönünden davacının borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Uyuşmazlık, davacı ... adına düzenlenmiş, lehtarı ... olan, 15.300,00 TL bedelli ve 22.07.2005 tanzim tarihli senetten dolayı menfi tespit istemine ilişkindir.

Davacı vekili; senedin bedelsiz olduğunu, senedi düzenleyenlerin o dönemde odayı temsile yetkili şahıslar olduğunu ancak, senet karşılığında alınan borç paranın oda kayıtlarına geçmediğini, senedi düzenleyenler tarafından zimmete geçirildiğini, bu hususta ceza yargılaması yapıldığını ve söz konusu kişilerin mahkum olduklarını iddia etmiştir.

Davalı taraf ise, davanın reddini savunmuştur.

Dava konusu senedin tanzim tarihinde davacı yanı temsile yetkili kişilerin dava dışı ... ve ... olduğu, senedin ihdas nedeninin boş olduğu, bu senet karşılığında davalı tarafından nakit para verildiği, davacı oda yönetim kurulunun 05.03.2003 tarihli, 127 nolu kararı ile ''yöneticilere oda adına ödünç para alma yetkisinin'' verildiği dosyadaki delillerden anlaşılmaktadır.

Dava dışı, oda yöneticisi ... hakkında zimmet suçundan mahkumiyet, ... hakkında ise görevi kötüye kullanmak suçundan dolayı hükmün açıklanmasının geriye bırakılması kararı verilmiş ve bu kararlar kesinleşmiştir. Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin kararlar maddi hukuk anlamında mahkumiyet kararı olmadığından hukuk hakimini bağlayıcı nitelikte değildir. Davalıdan alınan borç paranın dava dışı yönetici ... tarafından zimmete geçirilmiş olması da, oda ile yöneticisi arasındaki iç ilişki ile ilgili olup, senedin bedelsizliğini gerektirmez.

Mahkemece, açıklanan ilkelere göre davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır.