Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/13765 K.2017/7489

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın yetki yönünden reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR -

Davacı vekili, davalı banka tarafından müvekkili aleyhine icra takibine konulan bonodaki imzanın müvekkiline ait olmadığını ileri sürerek, davalılara borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir. Mahkemece, tensip tutanağı ile takip alacaklısı davalı bankanın ...te bulunduğu gerekçesiyle davanın yetki yönünden reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı, icra takibinden önce açılan kambiyo senedine dayalı menfi tespit davasıdır. İcra takibinden öne açılan menfi tespit davalarında genel yetki kuralı uygulanır. 6100 sayılı HMK.'nın 116. maddesinde ilk itirazlar düzenlenmiştir. İlk itirazlardan biri de kesin yetki kuralının bulunmadığı hallerde yetki itirazıdır.

Aynı yasanın 117. maddesinde ilk itirazların hepsinin ileri sürülmesinin zorunlu olduğu aksi halde dinlenemeyeceği ve ilk itirazların dava şartlarından sonra ön sorunlar gibi incelenip karara bağlanacağı hüküm altına alınmıştır. Yerel mahkemelerce tensip ile birlikte HMK.'nın 6. maddesi hükmü gerekçe gösterilerek yetkisizlik kararı verilmiştir. HMK.'nın 6. maddesinde genel yetkili mahkeme düzenlenmiş olup kesin yetki niteliğinde değildir.

Kesin olmayan yetkinin HMK'nın 114. maddesinde sayılan dava şartları arasında bulunmadığı gözetilerek re'sen nazara alınmaması gerekir. Kesin olmayan yetki hallerinde yetki itirazının ileri sürülmesi hususu HMK.'nın 19. md. de hükme bağlamıştır. Aynı Yasa'nın 27. maddesinde ise hukuki dinlenilme hakkı düzenlenmiştir.

Bu durumda mahkemece somut olayda dava dilekçesi davalıya tebliğ edilmeden, yetki itirazında bulunulup bulunulmayacağı bu aşamada bilinmeden tensiple birlikte re'sen yetkisizlik kararı verilmiş olması usulün kesin olmayan yetki kuralları ile ilgili hükümlerine aykırı düştüğü gibi hukuki dinlenilme hakkının da ihlali sonucunu doğurduğundan hükmün bozulması gerekmiştir.