Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/15423 K.2017/2611

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı, davalı vekilince duruşmasız olarak olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. ... ile davalı vek. Av....ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-KARAR-

Davacı vekili, taraflar arasında imzalanan 03.02.2009 tarihli sözleşme uyarınca davacının 10 adet çeki davalıya verip, bunlardan 5 adetini ödemesine rağmen davalının sözleşmeye konu makineyi kararlaştırılan tarihte teslim etmediği gibi ayrıca terazi grubunuda hiç teslim etmediğini, aradan uzun zaman geçmesine rağmen davalının makinelerin eksikliğini gidermemesi nedeniyle müvekkilinin sözleşmeden caymak ve ödediği bedelleri geri almak için keşide ettiği ihtarnamelerin sonuçsuz kalması üzerine kesilen iade faturasının davalıya gönderildiğini ancak davalının kötüneyitli olarak faturaya dayalı icra takibi yaptığını iddia ederek,

sözleşme şartlarına uymayan davalıya borçlu olmadıklarının tespiti ile sözleşme gereği verilen çeklerin iadesine ve ödenen 26.000 Euronun istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, icra takibine konu fatura içeriği malların davacı elinde olup, istirdat talebinde hukuki yararının bulunmadığını, davacının borçlu olmadığı parayı ödemesinin söz konusu olmadığını, davanın bir yıllık hak düşürücü sürede açılmadığını, faturada belirtilen makine ve parçalarının davacıya teslim edilmesine rağmen mal karşılığı verilen çeklerden sadece 3 tanesinin ödendiğini, makine bedelinin ödenmemesi üzerine icra takibi başlatıldığını, takibin itirazsız kesinleştiğini, davacının malların tesliminden 3 yıl sonra ticari teamüle ve hukuka aykırı olarak iade faturası düzenlediğini, bu faturaya süresinde itiraz ettiklerini, davacının davalıya borcunun devam ettiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve toplanan delillere göre, taraflar arasında bakliyat paketlemek için volumetrik düzenli tam otomatik paketleme makinesinin satışı ve montajı ile ilgili 03.02.2009 tarihli sözleşme yapıldığının ihtilafsız olup, sözleşmede öngörülen montaj ve devreye alma işleminin davalı tarafça yapılmadığının tespit sonucu belirlendiği, sözleşme ile bedelin kısım kısım ödenmesi karşılığında makinenin tesliminin kararlaştırılmadığı ancak ödemelerin zamanında yapılmadığı bu nedenle davalının halen makine parçasını teslim etmekten imtina ettiği, bu kaçınmanın akdin ifa edilmediği define dayalı bir kaçınma olduğu,

davalının ödeme yapılmamasına dayalı olarak makine parçasını teslim etmediği, olayda makinelerin parçalarının tamamının montajıyla kullanılabilir halde teslim edilmemesinden ötürü davalının sözleşmeye aykırı bir davranışı bulunmadığından davacının sözleşmeden dönmesinin haklı olmadığı, bu nedenle menfi tespit davasının sözleşme gereğince kararlaştırılan bedelin tamamı bakımından yerinde olmadığı,

takip ve dava tarihi itibariyle davacının davalıya 38.312,40 TL ödeme yaptığı, ödeme tarihinden itibaren bir yıllık sürenin geçmesi nedeniyle istirdat talebinin reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

İstirdat davalarında 1(bir) yıllık hak düşürücü süre son taksidin ödenmesinden itibaren başlar. Somut olayda kısmı ödemeler mevcut olup, alacağın tamamı ödenmemiş olduğundan hak düşürücü sürenin geçtiğinden bahisle istirdat talebinin reddinde isabet görülmemiştir. Öte yandan davalı tarafından davacıya dava konusu mallar teslim edilmiş olup, davacının yedindedir.

Her ne kadar davacı eksik ifa iddiasında olup montajında yapılmadığını ileri sürmekte ise de bu konuda alacaklının temerrüde düşürüldüğüne dair dosyada bilgi ve belgeye rastlanılmamıştır. Mahkemece uyuşmazlığın çözümünde TBK’nda düzenlenen alacaklının temerrüdü hükümleri üzerinde durulup tartışılarak varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.