Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/2893 K.2016/12719

Taraflar arasındaki karşılıklı alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalılar-karşı dava davacısı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı-karşı davalı vek. Av. ... ile davalı karşı davacılar vek. Av. ...'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı-karşı davalı vekili, müvekkili ile davalılardan ... arasında 04/05/2010 tarihli mermer satış sözleşmesi imzalandığını, davalılaya 161.000 USD avans ödemesi yaptığını, 29/02/2010 tarihi itibariyle 140.275,96 USD bakiye avans alacağı olduğunu, sahada çıkan mermerin sözleşmede kararlaştırılan ihracatlık kalitede olmadığını, müvekkilinin bilgisi dışında ocağın terkedilerek 3. kişilere devredildiğini, sözleşmenin 31/12/2011 itibariyle fesih ile 140.275,96 USD avans bakiyesinin iadesinin noter aracılığıyla ihtar edildiğini,

ileri sürerek davalıların sözleşme yükümlülüğünü yerine getirmemeleri nedeniyle ön avans olarak verilen 140.276,96 USD karşılığı 255.402,26 TL ile tespit dosyası için yapılan masrafların faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, karşı davanın yersiz olduğunu beyanla reddini istemiştir.

Davalı - karşı davacı ... vekili, taraflar arasında 04/05/2010 tarihli sözleşmenin imzalandığını, müvekkilinin 100.000 USD avans ödemesi aldığını ve 2,5 aylık çalışma ile anlaşma konusu 3000 ton mermeri teslime hazır hale getirdiğini, davacı şirket yetkililerinin bu süreçte sürekli çalışmaları takip ettiklerini ancak herhangi bir ayıp ihbarı veya ihtirazı kayıt ileri sürmeden çıkan taşları onayladıklarını ve satın aldıkları mermere karşılık toplam 61.000 USD'lik çek ile ödeme yapıldığını, davacı-karışı davalı şirketin ihracatı durduğu için müvekkili şirkete stoklar eriyinceye kadar üretimi durdurmasını istediğini,

bunun üzerine müvekkilinin Ağustos 2010 tarihinde üretimi durdurduğunu, davacı-karşı davalı şirketin süresi içerisinde bulunduğu bir ayıp ihbarı olmadığını, müvekkilinin sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirdiğinden temerrütünün söz konusu olmadığını beyan ederek davanın reddini, karşı davacı ile sözleşme kapsamında hazırlanan ve ocak sahasında davacı-karşı davalı adına istiflenen 2.895,90 ton mermerin bedeli 110 USD'den 318.549,00 USD yaptığını, bu bedelden davacının verdiği avansı mahsup ettiklerinde bakiye 178.272,04 USD bakiye alacaklarının bulunduğunu,

şimdilik 10.000,00 USD'nin temerrüt faiziyle birlikte davacı-karşı davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Mermercilik İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili, müvekkilinin dava konusu sözleşmenin tarafı olmadığını, sözleşmede imzası bulunmayan müvekkili şirketin davacıya karşı herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını savunarak müvekkiline karşı açılmış davanın husumet yokluğu nedeniyle reddini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, sözleşmeye konu mermerlerin ihracata uygun olmayan düşük kalitede olduğunun alınan teknik bilirkişi raporu ile anlaşıldığı, süresi içinde ayıbın ihbar edildiği, davacı alıcının sözleşmeye uygun olmayan ifayı kabulden kaçınma ve bu sebeple sözleşmeden temerrüt sebebiyle dönme hakkını kullandığı davacı tarafından davalılara yapılan toplam 161.000 USD'lik ödemeler karşılığında 20.724,04 USD'lik mal alındığı ve bakiye 140.275,96 USD kaldığı ve 31/10/2010 tarihi itibariyle TL karşılığının 203.568,47 TL olduğunun saptandığı,

davalı, 06/01/2012 tarihi itibariyle temerrüde düşürülmüş 06/01/2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, karşı dava yönünden HMK'nın 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davasının alacaklının dava açacağı miktar ve değer tam ve kesin olarak belirlenmesi mümkün değilse açılabileceği,

davalı-karşı davacının karşı dava dilekçesi içeriğine göre davacı-karşı davalıdan 178.272,04 USD bakiye alacağı kaldığını iddia ettiğine göre alacak miktarının belirli olduğu anlaşıldığı gerekçesiyle karşı davanın usulden reddine dair 06/03/2013 tarihinde ara karar verilmiş ve kesinleşmiş olduğundan, yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm davalılar-karşı davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece karşı dava yönünden daha önce bir ara kararı oluşturularak karşı davanın usulden reddine karar verilmiş ve buna ilişkin ara kararının temyizi üzerine Dairemizce ara kararı niteliğindeki kararın temyiz kabiliyeti bulunmadığından temyiz isteminin reddine karar verilmiştir. Bu kez mahkemece nihai kararda önceki ara kararına atıf yapılmak suretiyle karşı dava yönünden karar verilmesine yer olmadığına dair bir karar verilmiştir. Bu şekildeki karar 6100 sayılı HMK.'nun 297. maddesine uygun değildir. Mahkemece tarafların talepleri hakkında ayrı ayrı hüküm kurulması gerekirken temyizi kabil olmayan ara kararına atıf yapılarak yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir..

Öte yandan davalı tarafça malların sahada hazır olduğu ve ayıp bulunmadığının tespiti için mahallinde keşif yapılması talep edilmişse de mahkemece bu talep değerlendirilmemiştir. Eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi doğru olmadığı gibi delil tespit raporunu düzenleyen bilirkişinin mahkemece tekrar bilirkişi olarak görevlendirilip ilk rapordaki heyete dahil edilmesi de usul ve yasaya aykırıdır.