Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/4090 K.2016/14938

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin işletme adı ... olan araç kiralama bürosundan 15/11/2010 tarihinde 2007 model araç kiralamak için sözleşme imzaladığını, akabinde dava dışı şirket yetkilisinin matbu bir taahhütnamenin daha imzalanmasını istediğini , bu taahhütnamenin içine takip dayanağı bononun bilinçli olarak gizlendiğini, teminat senedi olarak da kabul edilemeyeceğini, müvekkili ile davalılar arasında bononun bedelini teşkil eden bir temel ilişki bulunmadığını, davalı ...'nun kötü niyetli bulunduğunu, Cumhuriyet Savcılığı soruşturmasında davalı ...'ın beyanına göre,

vade tarihinden sonra senedin davalı ...'na ciro edildiğinden alacağın temliki hükümlerine göre de tüm defilerin davalı ...'na karşı da sürülebileceğini ileri sürerek, dava ve takip konusu bono nedeni ile müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, ödenen tutarın istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili,.. sayılı aracı davacı ... ile dava dışı ....'ye 35.000,00 TL bedel ile sattığını, aracı teslim ettiğini, paranın bayramdan sonra ödeneceği konusunda anlaştıklarını, ....'nin aracı bayramda kullanırken çarpması sonucu aracın pert olduğunu, kaskoya 30/11/2011 tarihinde başvuru yaptığını ancak kaskonun zararı karşılamadığını, aracı satmadan 3-4 ay önce 2010 yılı Temmuz ayında satın alırken parayı babasının arkadaşı olan diğer davalı ...'ndan borç olarak aldığını, araç pert olup kasko ödeme yapmayınca dava konusu senedi cirolayıp ...'na verdiğini davacının kötüniyetli olduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... vekili, müvekkilinin iyi niyetli üçüncü şahıs olduğunu, davacının diğer davalı ile olan ilişkisindeki def'ileri müvekkiline karşı ileri süremeyeceğini belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davacının davalılardan ...'a ait aracı teslim alıp kullanırken verilen zarardan sorumlu olduğu, makine mühendisi bilirkişinin dosya içerisindeki sigorta hasar dosyası ile birlikte yapmış olduğu inceleme sonucu saptanan 23.750,00 TL zararı davacının karşılaması gerektiği, davalı ...'ın savunmasına göre 23.750,00 TL'lik zarar dışında kalan 11.250,00 TL için alacak hakkı bulunmadığı, davacının 11.250,00 TL ve fer'ileri yönünden davalıya borçlu olmadığı, davalı ...'ın senedi pert olan aracın bedelinin sigorta şirketince ödenmesinin reddedildikten sonra davalı ...'na ciroladığı,

TTK'nın 690. maddesi yollaması ile 602 maddesi gereğince vadeden ve protesto için yasada öngörülen sürenin geçmesinden sonra yapılan ciro hakkında alacağın temliki hükümlerinin uygulanması gerektiği, bu kapsamda davacının davalı ...'a ileri sürebileceği tüm def'ileri davalı ...'na da ileri sürebileceği, icra dosyasına 20.588,00 TL ödeme yapıldığı görüldüğünden davacının sorumlu olduğu tutarın 23.750,00 TL olduğu gözetilerek istirdat talebinin reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabülüne kısmen reddine karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı ... vekillerince temyiz edilmiştir.

1)Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin tüm, davalı ... vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan öteki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2)Dava, davacının senetten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Dosya kapsamından, dava konusu senedin ciro yoluyla davalı ...'na geçtiği, kambiyo vasfını kaybetmediği anlaşılmıştır. Bu durumda, 6102 sayılı TTK'nun 687.(mülga 6762 sayılı TTK'nun 599.) maddesi gereğince davacının şahsi def'ilerini davalı ...'na karşı ileri sürebilmesi için, davalının senedi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiğini, yani kötüniyetli olduğunu kanıtlaması gerekir. Mahkemece açıklanan ilke uyarınca inceleme ve değerlendirme yapılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulması gerekmiştir.