Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/4193 K.2016/14482

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkili şirket tarafından davalıya 2008 tarihinde mal satışı yapıldığını, davalının almış olduğu mallara ilişkin muhtelif tarihlerde çek keşide ederek müvekkili şirkete teslim ettiğini, ancak düzenlemiş olduğu 30.000 USD bedelli çeki ödemediğini, söz konusu çekin alacağın tahsili amacı ile icra takibine konu edildiğini, ancak davalının zamanaşımı iddiası ile icranın geri bırakılmasına dair bir karar verilmiş ise de müvekkili ile davalı arasında doğrudan doğruya ticari ilişkinin söz konusu olduğunu, bu ticari ilişkiden doğan alacak halen devam ettiğini,

borçlu tarafından keşide edilen çekin zamanaşımına uğradığı kabul edilse dahi yazılı delil başlangıcı niteliğinde olup tanık dahil her türlü delil ile alacak hakkı ispat edilebileceğini, davalı yan TTK 732 hükmü gereğince sebeğsiz zenginleşmiş olup aksi hususunda bizzat kendisi ispat külfeti altında olduğunu ileri sürerek 30.000 USD miktarındaki alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, çek konusu alacağın zaman aşımına uğradığını, davacının iddia ettiği gibi taraf defterlerinin delil olarak kullanılamayacağını, 6100 sayılı Yasa'nın 222. madde 5. fıkrasında belirtilmiş olduğu üzere tacir olamayan tarafın ancak muvafakati ile diğer tarafın ticari defterlerinin delil olarak kullanılabileceğini ve bu hususta muvafakatlerinin olmadığını, davacı tarafın iddia ettiği üzere müvekkili ile davacı arasında alım satım ilişkisi dahil hiç bir hukuki ilişki gerçekleşmediğini,

zira davacı tarafın İran uyruklu Nadir Dadaşzadeh ile alım satım konusunda anlaştığını ve malları bu şahıs veya şirketi adına İran'a ihraç ettiğini ancak satımı gerçekleştiren şirket ortağı şirket merkezinde itibar kaybına uğramamak için bir çek veya senet gerektiğinden müvekkilinin çeklerini aldığını, tanıklar ... ve Nadir Dadaşzadeh huzurunda hiç bir şart ve koşul altında bu çekin kullanılmayacağına dair söz verdiğini, ancak Nadir Dadaşzadeh ile aralarında parasal İhtilaflar çıkınca davacının verilen söze rağmen müvekkilinin çekini yazdırıp icra takibine başladığını,

davacı tarafın iddiasına dayandırdığı fatura ve sevk irsaliyesinin tek taraflı işlemler olduğunu, hukuki ilişkinin tamamlanması için mal tesliminin gerçekleşmiş olması gerektiğini, davacı satmış olduğunu iddia ettiği malları müvekkili veya onun bir çalışanına teslim etmiş olduğunu ispatlayamadığından bahisle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Doğubayazıt İcra Hukuk Mahkemesinin 2012/10 Esas ve 2012/10 Karar sayılı kararının incelenmesinde; davacı ... vekili Av. ... tarafından davalı ... Tekstil Sanayi ve Tic AŞ aleyhine icra takibinin zamanaşımı nedeniyle geri bırakılması istemli 18/06/2012 tarihinde dava açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonucunda 01/08/2012 tarihli

karar ile; davanın kabulüne karar verilerek Doğubayazıt İcra Müdürlüğü’nün 2010/1093 esas sayılı takip dosyası üzerinden yapılan icra takibinin zamanaşımı nedeniyle İİK. 71/2 ve 33/a maddeleri gereğince geri bırakılmasına, karar verildiği, kararın Yargıtay incelemesinden geçerek 03.06.2013 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Mahkemece, davacı ve davalı arasında ticari ilişkiye dayalı bir alım satım ilişkisi olduğu bu sebeple davacı tarafından davalıya faturalar düzenlendiği, faturaların açıklamalarında tül,perde ve kumaş çeşitlerinin yazılı olduğu, faturaların bedelinin ödenmemiş açık faturalar olduğu, bu kapsamda çekin verilerek karşılıksız çıkması neticesinde alacağın tahsil edilemediği, alacaklının kambiyo senetlerine dayalı icra takibi de yapmadığı bu sebeple davalı tarafın davacı aleyhine haksız olarak zenginleştiği, davacı tarafından dosyaya ibraz edilen çekin zamanaşımına uğramış olduğunun anlaşıldığı,

zira zamanaşımına uğramış çekin yazılı delil başlangıcı niteliği taşıdığı ve alt ilişkiye dayanılması halinde kanıt olarak kullanılabileceği, zamanaşımına uğramış olan çekin yazılı delil başlangıcı kabul edildiği, tüm dosya kapsamı dinlenen tanık beyanlarına göre davacı tarafın davasını ispatladığı ancak davalı tarafın sebepsiz zenginleşmediğini ispatlayamadığı,

30.000 USD(Amerikan Doları) alacağın 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un 4/a maddesi gereği çekin ibraz tarihi olan 04.02.2009 tarihinden fiili ödeme tarihine kadar Devlet Bankaları'nın bu yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanmak sureti ile davalıdan tahsili gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü yönünde karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.