Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/5058 K.2017/458

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı asil tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalının işletmesinde müvekkilinin pazarladığı ürünlerin satılması ve bulundurulması yönünde sözleşme imzalandığını, anılan sözleşme uyarınca davalının rakip ürünleri işyerinde bulundurmaması gerektiğini, yapılan tespitte rakip ürünlerin ve reklam malzemelerinin yer aldığının belirlendiğini, davalının sözleşmeye aykırı davrandığını ileri sürerek, 20.000 USD cezai şartın dava tarihinde en yüksek döviz mevduat faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir

Davalı, işletmeyi haricen ...'e devrettiğini, cezaevine girdiğini, devrin resmi olmadığını, işleri takip edemediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, tarafların serbest iradeleri ile sözleşme imzaladıkları, sözleşmeye göre davalının rakip firma emtiasını sözleşme süresince satmayacağını yükümlendiği, aksi halde sözleşmede kararlaştırılan cezai şartı tahsil edebileceğinin hüküm altına alındığı, davalının sözleşmeyi ihlal ettiği ve davacının talebinde haklı bulunduğu sonucuna varılarak davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı asil tarafından süresinde temyiz edilmiştir.

Rekabet Kurulunun 2004-3-154 esas 5.27/317-80 sayılı 22.04.2005 tarihli kararı ile ...

A.Ş.nin kendilerinin veya distribütörlerinin bayilerinin hem açık satış yapan nihai satış noktaları, hem de kapalı satış yapan nihai satış noktaları ile akdettikleri tek elden satın alma anlaşmalarında yer alan rekabet etmemek yükümlülüklerinin ve bu etkiyi doğuran diğer sınırlamaların tek marka satma şartına bağlanmasının etkin rekabetin oluşmasını engellediğine, bu tür düzenlemelerin yasaklanan rekabet etmeme yükümlülüğü tanımı içerisinde değerlendirilmesi gerektiğine, soğutucu dolaplara rakip ürün konulmasının engellenmesinin piyasada rekabetin oluşmasının önünde önemli bir engel olduğuna,

karar tarihinden önce akdedilmiş sözleşmelerde yer alan rekabet etmeme yükümlülüklerinin ve bu etkiyi doğuran nitelikteki diğer yükümlülüklerini anılan sözleşme metinlerinin tamamından çıkarılmasına karar verilmiştir. Bu nedenlerle sözleşmede rakip firma ürünlerinin satılmayacağına dair şart, açıklanan rekabet kurulu kararına göre; piyasada etkin rekabetin oluşması önünde engel sayılacağından geçerli olarak kabul edilemez.

Davacı taraf, davalının rakip firma ürünlerini sattığını ileri sürerek, cezai şart isteminde bulunmuştur. İşyerinde yapılan tespitte davacı ürünlerinin satılmadığı yönünde bir tespit bulunmadığı gibi mahkeme kararının gerekçesinde davacının ürünlerinin satıldığı, bunun dışında rakip firma ürünlerinin de işyerinde bulunduğu kabul edilmiştir. Bu durumda mahkemece açıklanan Rekabet Kurulu kararı çerçevesinde iddia ve savunma doğrultusunda inceleme ve değerlendirme yapılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.