Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/8105 K.2017/5347

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalılardan ... (temlik alan) vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalı temlik eden banka tarafından müvekkili aleyhine başlatılan icra takibine dayanak çekin müvekkilinin yer aldığı iş ortaklığının diğer ortağı olan davalılardan ... Ltd. şirketi tarafından iş ortaklığı adına fakat kendisini lehtar olarak göstererek düzenlendiğini ve ciro edilerek davalı bankaya verildiğini, öncelikle davalı ...

Ltd. şirketinin kendisini hem keşideci hem de lehtar olarak gösterdiği için söz konusu çekin geçersiz hale geldiğini, bunun yanısıra çek arkasındaki davalı şirketin cirosundan sonra gelen ...

Bankası'nın (temlik eden) tahsil cirosunun iptal edildiğini, yapılan incelemede çekin ibraz edildiği bankadaki görüntüde davalı bankanın tahsil cirosunun olduğunu fakat icra takip dosyasındaki çekte ise tahsil cirosunun iptal edilip karşılıksız kaşesi arasına yeniden davalı bankanın cirosunun eklendiğini, bu durumda davalı bankanın kendisine tahsil maksadıyla verilen çeki kötü niyetli olarak kullandığını ileri sürerek, müvekkilinin davaya konu senet sebebiyle davalı bankaya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı ... Ltd. Şirketi vekili, davacının adi ortaklığı temsilen tek başına dava açamayacağını, bu sebeple davanın reddinin gerektiğini, ayrıca ortaklığın tasfiye aşamasında olduğunu ve süren tasfiye davası sebebiyle bu davanın bekletici mesele yapılmasını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...Bankası (temlik eden) vekili, çekte keşideci ile lehtarın aynı kişi olmasının çeki geçersiz kılmadığını, lehtarın çekte bulunmasının çek için zorunlu unsurlardan olmadığını, davalı bankanın çeki elinde bulundurduğu için yetkili hamil olduğunu, dava konusu çekin tahsil veya temlik cirosu ile intikal edilip etmediği hususunu ileri sürebilecek olan tarafın davalı ... Ltd. şirketi olduğunu, davacı ile davalı ... Ltd. şirketinin adi ortaklık olması sebebiyle davacının tek başına dava açma yetkisinin olmadığını, davalının çeki iyi niyetle takibe koyduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, yapılan yargılama ve toplanan deliller uyarınca, icra takibinin davalı banka tarafından adi ortaklığı oluşturulan iki şirkete karşı ayrı ayrı yürütüldüğü, bu durumda kendi hakkında yürütülen takip nedeni ile bu takipteki borçtan dolayı borçlu olmadığının tespiti davası açmaya davacının hukuki yararı bulunduğu, bankaya ibraz edilen çek görüntüsüne göre ise de, çekin tahsil cirosu ile verildiği, çekin ibrazı ile de karşılıksızdır kaşesinin vurulduğu, icra dosyasına sunulan örnekte ise tahsil cirosunun silinerek davalı bankanın tam ciro şeklinde tahsil cirosu ile karşılıksız kaşesinin arasına girdiği,

bu haliyle ibraz sırasındaki cironun geçerli olacağı, sonradan gerçekleştirilen cironun ise geçerli olamayacağı, sonuç olarak davalı bankanın çeki elinde tahsil cirosu ile bulundurduğu, tahsil cirosunda cirantaya karşı ileri sürülebilecek defilerin hamile karşı da ileri sürülebileceği,

çeki tanzim eden davacı ve davalı şirketler iş ortaklığının yetkilisi olan Hüseyin Bilgin hakkında hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan yürütülen ceza davasında verdiği ifade ve yine aynı dosyada alınan bilirkişi raporlarına göre söz konusu çekin hatır maksadıyla bankadan kullanılan krediyi teminat altına almak için verildiği ve bir karşılığı bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı (temlik alan) ...

Yön. vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.