Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2017/3947 K.2018/5500

Taraflar arasındaki menfi tespit-istirdat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, davacı şirketin kasasından birçok müşteri çekinin çalındığını, şikayet üzerine soruşturma başlatıldığını ve davacının ödeme yasağı kararı aldığını, hal böyle iken davaya konu olan keşidecisi diğer davacı ... olan 09/03/2013 tarihli, 8.460-TL'lik çekin davacı ... Ltd.

Şti.nin kaşesine sahte imza atılarak piyasaya sürüldüğünü ve davadışı birçok firma tarafından ciro edildiğini, bankaca çekin arka yüzüne mahkemenin şerhinin düşüldüğünü, buna rağmen davalı şirketin bu çeke ilişkin ihtiyati haciz kararı aldığını ve icra takibi başlattığını, ihtiyati haciz kararına istinaden davacı ...'in adresine hacze gidildiğini,

çekin davacılardan ... tarafından iyiniyet çerçevesinde ve ticari ilişkilerin bozulmaması için haciz baskısı altında 11.840-TL olarak ödendiğini ileri sürerek davacıların icra dosyasında davalı şirkete borçlu olmadıklarının tespitine ve icra veznesine ödenen paranın davalıdan istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili,davalı şirketin dava konusu çeki davadışı ciranta ... Kimya San.Tic.Ltd.Şti'ye satmış olduğu malzemelere istinaden fatura karşılığında aldığını ve iyiniyetli olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda, dava konusu çekin çalındığı ve ödeme yasağı kararı verildiği, davalının yaptığı takip sırasında davacı tarafça çek bedelinin ödendiği, davacıların husumet ehliyetlerinin bulunduğu ve dava açmakta hukuki yararlarının olduğu, hırsızlık olayından iki gün sonra ödeme yasağının bankaya bildirilip çek arkasına şerh verilmesine rağmen davalının çek iptali davasının görüldüğü mahkemeye müracaat etmediği, davalı ile davacılar arasında hiçbir ticari ilişki bulunmadığının bilirkişilerce tespit edildiği, çekteki imzanın davacı şirkete ait olmadığının icra hukuk mahkemesince alınan raporda belirlendiği,

davalının diğer cirantalara müracaat etmeden doğrudan keşideci hakkında icra takibine giriştiği de dikkate alınarak, basiretli tacir gibi davranmayarak çekin sıhhati konusunda gerekli araştırmayı yapmadığı, çek bedelinin haciz tehdidi altında ödendiği gerekçeleriyle davanın kabulü ile davacıların davalıya ...

2. İcra Müdürlüğü'nün 2013/3141 sayılı icra dosyası ve bu dosyaya dayanak çekten dolayı borçlu olmadıklarının tespitine ve icra veznesine ödenen 8.460-TL'nin davacılara iadesine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiş, Dairemizin 13/01/2015 tarih, 2014/18299 Esas ve 2015/165 Karar sayılı ilamı ile;''1- İcra Hukuk Mahkemelerince verilen kararlar, kural olarak maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmez.

Bu durumda mahkemece takip ve dava konusu çekteki ciro imzasının davacı ... Ltd. Şirketi yetkililerine ait olup olmadığı konusunda bilirkişi raporu aldırılmadan ... 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2013/139 E. sayılı dosyasından alınan imza raporu esas alınarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir. 2- Davalı, dava konusu çeke ciro yolu ile hamil olmuştur.

Bu durumda mahkemece imzasını inkar etmeyen keşideci davacı ile lehtar olan diğer davacı şirket arasındaki şahsi def'ilerin hamile karşı ileri sürülebilmesi dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nun 687. maddesi uyarınca, hamilin senetleri kötüniyetle iktisap ettiğinin kanıtlanması koşuluna bağlıdır. Mahkemece, bu yönler gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması da doğru görülmemiştir.''gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde,davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacılar vekilinin, davacı ... yönünden yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davacı ... Yem Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin temyiz istemine gelince, davacı şirket dava konusu çekte lehdar konumunda olup çekteki lehdar cirosunun davacı şirket yetkilisine ait olmadığı bilirkişi raporu ile sabit olmuştur. Sahtecilik iddiası herkese karşı ileri sürülebilen defilerden olup çek hamillerinin iyiniyetli olup olmamaları hukuki sonucu değiştirmez. Bu nedenle mahkemece bu davacı hakkında açılan menfi tespit istemine ilişkin davanın kabulü gerekirken yanılgılı gerekçe ile reddi doğru görülmemiştir.