Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2017/4403 K.2019/1994

Taraflar arasındaki alacak-menfi tespit davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, davacı ile davalı arasındaki ticari ilişki kapsamında davacı şirketlerden ...AŞ tarafından üretilen, diğer davacı şirket tarafından ihraç edilen karo ve seramiklerin ihracatında kullanılmak üzere satın alınan ısıl işlemden geçirilmiş ambalaj malzemeleri olarak davalının ürettiği paletlerde ABD'ye yapılan sevkiyat sırasında uluslararası standartlara aykırı olarak böcek tespit edilmiş olması sebebiyle ABD Tarım Dairesince ürünün ithaline izin verilmeyerek geri gönderildiğini, davalının kusurlu ve uluslararası emredici standartlara aykırı davranışı sonunda ürünün geri gönderilmiş olması sebebiyle ödenen navlun, demuraj,

gümrük harçları vs.'den ötürü uğradığı fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 19.066,03 TL lik maddi zararının temerrüt tarihi olan 24.01.2007 tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davacılar vekili 23.09.2008 havale tarihli dilekçesi ile davalının ayıplı hizmetinden doğan fatura alacağı için davacıya karşı icra takibi başlattığını ileri sürerek davalıya ayrıca fatura bedelinden dolayı borçlu olunmadığının tespitine de karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılamada toplanan delillere ve benimsenen kök ve ek raporlara göre davacının alacak talebinde bulunduğu, davacının davalı hakkında başlattığı icra takip dosyasında borçlu olmadığı, ödemezlik def'i kapsamında menfi tespit talebinin ileri sürülebileceği, bu sebeple davanın kabulü ile davacının icra takip dosyasında davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş,

hükmün davacılar vekilince temyiz edilmesine üzerine Dairemizin 2014/19817 E.,2015/15658 K. sayılı ve 26.11.2015 tarihli bozma ilamında "Davacılar vekili tarafından verilen 31.03.2008 tarihli dava dilekçesinde müvekkillerinin davalı tarafça üretilen paketlerin uluslararası standartlara uygun olmaması ve ayıplı üretimden dolayı maddi zarara uğradıkları ileri sürülerek 19.066,03 TL tazminatın temerrüt tarihi olan 24.01.2007'den itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiş,

davacılar vekili tarafından harç yatırılarak verilen 23.09.2008 tarihli dilekçede ise davalı tarafından girişilen Hendek İcra Müdürlüğü'nün 2008/577 E. sayılı dosyasından dolayı borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesi istenmiştir.

Davacılar vekilince harcı yatırılarak düzenlenen 23.09.2008 tarihli dilekçede yer alan menfi tespit talebinin dava ve usul ekonomisi bakımından ayrı açılıp birleştirilmiş bir dava olarak nitelendirilmesi gerekmektedir. Nitekim, yerel mahkemece bu dilekçedeki menfi tespit talebi yönünden hüküm oluşturulmuştur. Ne var ki, 31.03.2008 tarihli ilk dava dilekçesinde yer alan tazminat talebi bakımından olumlu veya olumsuz bir karar verilmediği görülmektedir.

Somut olayda tam ıslahtan söz edilemeyeceğine ve ilk dava dilekçesinde yer alan tazminat taleplerinden vazgeçilmediğine göre mahkemece tazminat talebi bakımından da olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi gerekirken bu yönde bir hüküm kurulmamış olması usul ve yasaya aykırı olduğu gibi 23.09.2008 tarihli dilekçedeki menfi tespit talebinin temelini oluşturan Hendek İcra Müdürlüğü'nün 2008/577 Esas sayılı dosyasında davalı tarafından davacılardan ünvan değişikliği sonucu Vitra AŞ. aleyhine takibe girişilmiş olup diğer davacı ...

Tic. AŞ. hakkında girişilmiş bir icra takibi bulunmadığı halde karar başlığında her iki davacının ünvanı (Vitra AŞ.'nin ünvan değişikliğinden önceki ünvanı) yazılıp hüküm fıkrasında "davacının davalıya Hendek İcra Müdürlüğü'nün 2008/577 Esas sayılı dosyasında borçlu olmadığının tespitine" şeklinde karar verilmekle hangi davacının kastedildiğinin anlaşılmamış olması da HMK'nun 297. maddesine aykırılık oluşturmaktadır.’’denilmek suretiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada toplanan delillere göre,davanın kabulüne karar verilmiş,hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir. Mahkemece hüküm altına alınan maddi tazminat istemi yönünden davacı yararına vekalet ücretine hükmedilmiş ise de menfi tespit istemine yönelik hükümle ilgili olarak davacı yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.