Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2017/5046 K.2019/5227

Taraflar arasındaki asıl ve birleşen menfi tespit davaları hakkında ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nden (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) davanın kabulüne yönelik olarak verilen 2014/2185 esas ve 2017/235 karar sayılı ve 21.03.2017 tarihli hükme karşı asıl ve birleşen davada davacı vekili ve asıl ve birleşen davada davalı T.

Vakıflar Bankası T.A.O. vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması sonucunda Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi tarafından verilen davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, T. Vakıflar Bankası T.A.O. vekilinin istinaf isteminin esastan kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının davalı T. Vakıflar Bankası T.A.O. yönünden kaldırılmasına ve asıl ve birleşen davada davalı T.

Vakıflar Bankası T.A.O. yönünden davanın reddine yönelik olarak verilen kararın süresi içinde asıl ve birleşen davada davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, asıl ve birleşen davalarda, taraflar arasındaki alım satım ilişkisi nedeniyle davacının davalı ... San.Tic. Ltd. Şti.'ne asıl davada toplam 188.880.- TL tutarlı, birleşen davada ise toplamda 105.000.-TL tutarlı bonoları verdiğini, bedellerini elden ödediğini, ancak davalı ... San. Tic. Ltd.

Şti.'nin bonoları diğer davalı bankaya verdiğini, ödediğine ilişkin davalı şirket tarafından davacıya senet iade bordrosunun verildiğini, bu senet iade bordrosu ile birlikte davalı bankaya gittiklerini, ancak bankanın iş yoğunluğu nedeniyle o gün kendilerine senetleri iade edemediğini, bir süre sonra davalı banka tarafından davacı hakkında icra takibi başlatıldığını ileri sürerek, söz konusu senetler nedeniyle asıl ve birleşen davalarda davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. vekili, dava konusu bonoları, davalı bankanın, kambiyo senetlerinin devrine dair merasime riayet etmek suretiyle devraldığını, davalıya bonolar nedeniyle noter aracılığıyla protesto çekildiğini, ancak bu protestolara rağmen borç ödenmediğinden takip başlatıldığını, keşideci ile lehtar arasında var olan ilişkinin davalı bankayı bağlayamayacağını belirterek, asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı ... San.Tic. Ltd. Şti., davaya konu bonolara istinaden davacının 01.12.2014 tarih 802 nolu ve 30.12.2014 tarih 803 nolu tahsilat makbuzlarıyla ibra edildiğini, muhatap banka ile mutabık kalındığı üzere davacının bonoları teslim alması için davalı bankaya hitaben yazı yazıldığını, ancak davacı tarafından bonoların alınamadığını, davaya konu bono bedellerinin haricen kendilerine ödendiğini, bonoların davalı banka tarafından davacıya iadesi gerektiğini, asıl dava yönünden esasa cevap süresi içinde davayı kabul ettiklerini belirterek, aleyhlerine yargılama giderlerine hükmedilmemesini istemiştir. Birleşen davaya ise cevap vermemiştir.

İlk derece mahkemesince, yapılan yargılama, toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacı ile davalı ... San. Tic. Ltd. Şti. arasında ticari bir ilişki bulunduğu, davaya konu bonoların alınan kuruyemiş bedeline karşılık davacı tarafından davalı ... San. Tic. Ltd. Şti.'ne verildiği, takip tarihinden önce davacı tarafından ticari ilişki içerisinde bulunduğu davalı ... San. Tic. Ltd. Şti.'ne nakden ödendiği, davalı ... San. Tic. Ltd.

Şti. tarafından senetlerin tahsil edildiğine ilişkin, davacıya, senet tahsil iade bordrosu düzenlenerek verildiği, senetlerin davacıya iade edilmesi yönünde diğer davalı bankaya hitaben yazı yazdığı, ancak davalı banka tarafından takibe konu bonoların davacıya iade edilmeyerek takibe konu edildiği,

bu durum karşısında her iki davalı arasında olan ihtilafın davacıyı bağlamayacağı, şayet bunun aksi kabul edildiği takdirde davacının davaya konu bonoları iki kez ödemek zorunda kalacağı, bu durumun da davacı açısından bir haksızlık oluşturacağı gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların kabulü ile davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hükme karşı asıl ve birleşen davacı vekili ve asıl ve birleşen davalı banka vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge adliye mahkemesince, davacı keşidecinin bedelsizlik iddiasına dayanarak menfi tespit isteminde bulunduğu, bedelsizlik def’inin kişisel bir defi olup, ancak hamilin kambiyo senedini iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olması hâlinde ileri sürülebileceği, dava konusu bonoların davalı lehtar ... Kuruyemiş Gıda San. Tic. Ltd.

Şti. tarafından davalı bankaya kredi borcundan dolayı teminat amacıyla verildiği, davacının, davalı bankanın kötüniyetini kanıtlamadıkça, bedelsizlik iddiası ile davalı bankaya karşı talepte bulunamayacağı, yerel mahkemece bono bedellerinin haricen tahsil edildiği ve bonoların iadesinin davalı bankaya bildirildiği gerekçesiyle davaların kabulüne karar verilmiş ise de, asıl ve birleşen davalı bankanın kötüniyetli olduğu hususu davacı tarafça kanıtlanamadığından davalı bankanın istinaf başvurusunun kabulü ile bu davalı yönünden yerel mahkeme kararının kaldırılarak,

asıl ve birleşen davalı Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O. yönünden davacının davasının reddine, asıl ve birleşen davada davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiş, hüküm asıl ve birleşen davada davacı vekilince temyiz edilmiştir.