Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2017/750 K.2018/2884

..... Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacılar vekili, davacıların dava dışı taşeron şirket ile akdedilen sözleşme kapsamında avans olarak çekler verdiğini, yapılan sözleşmenin 22.07.2013 tarihinde fesh edilerek karşılıklı olarak mutabakata varılmasına rağmen avans olarak verilen 120.000 TL miktarlı çekin dava dışı taşeron şirket tarafından davalıya ciro edildiğinin öğrenildiğini, ihtara rağmen davalının çeki iade etmeyerek bedelini tahsil ettiğini, davalının faktoring şirketi olduğunu, kanun gereği bir mal ve hizmet satışından doğmuş fatura olmaksızın alacağı devralamayacağını, böyle bir fatura varsa da sahte olduğunu,

faturaya konu malların teslimini yazılı belge ile ispat etmesi gerektiğini belirterek, 120.000 TL nin temerrüt tarihi olan 16.09.2013 tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili,dava konusu edilen çekin dava dışı taşeron firma tarafından 01.05.2013 tarihinde düzenlenen faturaya dayandığını,faturanın sahte olduğu iddiasının hayatın olağan akışına aykırılık teşkil ettiğini, davalı şirketin yasal yükümlülüklerini yerine getirerek çeki temlik aldığını, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri 6361 sayılı Kanunun 9/3. maddesi uyarınca kendilerine karşı ileri süremeyeceğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, toplanan delillere ve tüm dosya kapsamına göre, davalının faktoring şirketi olduğu, fatura ile yetinmeyip mevzuat gereği faturanın gerçek mal ve hizmet satışına dayalı olup olmadığını araştırması gerekirken bunu yapmadığı, davalının faktoring sözleşmesi imzaladığı şirketin mali durum analizini yapmak,itibari ile işlem geçmişini dikkate almak ve buna göre değerlendirme yapmak durumunda olduğu, çekin dayanağı olarak sunulan faturanın şirket kayıtlarına girip girmediği ile her ay vergi dairesine verilmesi zorunlu olan BS formuna dahil edilip edilmediği hususunun da sorulmadığı, dayanak belge ve kayıt suretlerinin istenmediği, davacının davasında haklı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava çek nedeniyle borçlu bulunulmadığından dolayı ödenen bedelin istirdatı istemine ilişkindir.

Davaya konu çekte, davacı .... keşideci, diğer davacı ...adi ortaklığı lehtar, dava dışı...... ciranta, davalı faktoring şirketi ise yetkili son hamildir. Faktoring ilişkisi davalı şirket ile ..... arasında olup, diğer davacı adi ortaklık ise faktoring ilişkisine konu çeki faktoring ilişkisi içerisindeki ....... ciro eden kişi konumundadır. Dolayısıyla davacı ... İnş. ve Tic.Ltd.Şti faktoring ilişkisi içinde yer almamaktadır.

6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun 9/3. maddesi uyarınca davalı faktoring şirketi davacı keşideci Mercan İnş. ve Tic.Ltd.Şti karşısında iyiniyetli 3. kişi durumundadır.

Bu durumda bu davacının öncelikle çekten dolayı borçlu bulunmadığını ispatlaması, daha sonra ise davalı faktoring şirketinin çekin bedelsiz olduğunu bilerek ağır kusurlu olarak kötüniyetli iktisap ettiğini ispatlaması gerekir.Bu nedenle bu davacı hakkında açılan davanın belirtilen hususlar gözetilmeksizin eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Ayrıca diğer davacı adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından adi ortaklığı oluşturan tüm şirketler tarafından birlikte dava açılması gerekirken adi ortaklık adına dava açılması usule aykırı olduğundan bu durumda davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddi gerekirken adi ortaklık adına açılan davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Kabule göre de dosyada iki davacı bulunmasına rağmen istirdata konu paranın davacıya verilmesi şeklinde hüküm kurularak infazda tereddüt yaratılması da yerinde değildir.