Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2018/1008 K.2020/163

Taraflar arasında görülmekte olan birleşen menfi tespit davalarının ilk derece mahkemesinde yapılan yargılaması sonunda, birleşen davalarda verilen kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Gaziantep BAM 11. Hukuk Dairesi tarafından verilen istinaf talebinin esastan reddine ilişkin hükmün davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine, temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi,gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Birleşen davalarda davacı vekili, tefrik edilen asıl dava davalısı ... Ecza Deposu ile davacı arasında 10.01.2013 tarihinde imzalanan satış ve dağıtım sözleşmesi gereğince davalı ecza deposundan alacağı ürünlere karşılık teminat olarak 450.000 TL bedelli toplam 14 adet çek verildiğini, çeklerin bedelsiz kaldığını, çeklerden bir kısmının asıl dava devam ederken birleşen dava davalılarına davalı ... Ecza deposunun bankalardan kullandığı kredinin teminatı olmak üzere ciro edilerek verildiğini, çeklerin rehin cirosu ile devir edilmesinin mümkün olmadığını, bir kısım çeklerin tahsil cirosu ile davalı bankalara devredildiğini, davalı bankaların bu nedenle çeklerin yetkili hamili olamayacaklarını, çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitini ve çeklerin iptalini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davalı ... Türk Katılım Bankası A.Ş. vekili, birleşen davada davalı davaya konu çeklerin asıl dava davalısı ... Ecza Deposu tarafından bankalarından kullandığı kredi borcuna karşılık temlik cirosu ile devredildiğini, davacının lehdar ile aralarındaki şahsi defileri iyiniyetli hamil olan davalıya karşı ileri süremeyeceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı ...Ş. vekili, davaya konu çeklerin rehin veya teminat amaçlı alınmadığını, davacının bu iddiasını yazılı delille ispatlaması gerektiğini belirterek davanın reddini, %20 den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı ... Bank A.Ş vekili, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece 21.12.2015 tarihli ara karar ile, yargılama sırasında asıl davada davalı ... Ecza Deposu Hastane ve ... Ürünler Tic. ve San. Ltd. Şti. hakkında Ordu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 06/03/2015 tarih ve 2013/332 esas 2015/178 karar sayılı ilamı ile iflas kararı verildiği, İİK'nın 194. maddesi gereği iflas kararı üzerine hukuk davalarının ikinci alacaklar toplantısından 10 gün sonrasına kadar durması gerektiğ gerekçesiyle bu davalı yönünden açılan davanın tefriki ile başka bir esasa kayıt edilmesine ve yeni esas üzerinden yargılamanın sürdürülmesine karar verilerek yargılamaya birleşen davalar yönünden devam edilmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, birleşen davalar yönünden dava konusu çeklerin lehtar ve ilk ciranta durumunda bulunan tefrik edilen asıl davada davalı ... Ecza Deposu Hastane ve ... Ürünler Tic. ve San. Ltd.

Şti. tarafından 18/06/2014 tarih 2001156 nolu 30.000,00 TL bedelli, 18/05/2014 tarih 2001161 nolu 30.000,00 TL bedelli, 18.06.2014 tarih 2001162 nolu 30.000,00 TL bedelli ve 18.07.2014 tarih 2001163 nolu 30.000,00 TL bedelli çeklerin ciro yoluyla davalı ...Ş.'ye, 19.04.2014 tarih 2001154 nolu 30.000,00 TL bedelli ve 17.05.2014 tarih 2001155 nolu 30.000,00 TL bedelli çeklerin ciro yoluyla davalı ...Ş.'ye, 18/03/2014 tarih 2001159 çek nolu 30.000,00 TL bedelli çekin ciro yoluyla davalı ...

Türk Katılım Bankası A.Ş.'ye verildiği, tüm çeklere davalı bankaların ciro yolu ile yetkili hamil oldukları, ciro silsilesinde herhangi bir kopukluk bulunmadığı, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 688 ve 689. maddeleri hükümlerine göre dava konusu çeklerin cirosunun tahsil ve rehin için yapıldığına ilişkin herhangi bir kayıt ihtiva etmediği, bu nedenle temlik cirosu ile dava konusu çeklerin davalı bankalara geçtiğinin kabulünün gerektiği, bu durumda davacı keşideci ile lehtar ...

Ecza Deposu arasındaki şahsi def'ilerin iyi niyetli 3. şahıs konumundaki davalı bankalara karşı ileri sürülemeyeceği, yine TTK'nın 687. maddesi gereğince davalı bankaların dava konusu çekleri iktisap ederken kötüniyetli davrandıkları veya iktisapta ağır kusurlu oldukları hususununda ileri sürülmediği gibi bu konuda her hangi bir delilde sunulmadığı gerekçesiyle davalı bankalar aleyhine açılan davaların reddine, dava konusu çekler hakkında tedbir kararı verilmiş ve uygulanmış olmakla İİK'nun 72/4. maddesi uyarınca çek bedellerinin %20'si oranında tazminatın davacıdan alınarak davalılara verilmesine karar verilmiş,

hüküm birleşen davalarda davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Bölge adliye mahkemesince, davaya konu çeklerin lehdar ve ilk ciranta ... Ecza deposu tarafından ciro edilerek davalı bankalara devredilmiş olmasına, çeklerde tahsil veya rehin cirosu olduğuna ilişkin kayıt bulunmamasına, davacının davalı bankaların söz konusu çekleri iktisap ederken kötüniyetli olduğunu, bilerek davacının zararına hareket ettiklerini iddia ve ispat edememesine göre mahkeme kararı usul ve yasaya uygun olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.