Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2018/1940 K.2019/4302

Taraflar arasında görülmekte olan menfi tespit ve ipoteğin fekki davasının ilk derece mahkemesinde yapılan yargılaması sonunda verilen kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine ...Hukuk Dairesi tarafından verilen istinaf talebinin esastan reddine ilişkin hükmün davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili Av.... ile davalılardan ... vekili Av. ...'nun geldiği, diğer davalının gelmediği görülmüş olmakla duruşmaya başlanarak hazır bulunan taraf vekillerinin sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davalılardan ... Ulus. Nak. AŞ'nin dava dışı bankadan kullandığı kredi borcunun teminatı olmak üzere davacıya ait taşınmaz üzerine ipotek tesis edildiğini, davalı ... Ulus. Nak. AŞ'nin yönetim kurulu başkanı olan diğer davalı ...'ın kredi sözleşmesini kefil olarak imzaladığını, kefil davalı ...'ın kredi borcunu kendisi ödemiş gibi göstererek ipotekle ilgili tüm hakları bankadan temlik aldığını ve tapuda kendi adına tescil ettirdiğini, davacının davalılara herhangi bir borcu bulunmadığını ve çekilen ihtara rağmen davacıya ait taşınmaz üzerindeki ipoteğin terkin edilmediğini ileri sürerek davacının davalılara borçlu olmadığının tespiti ile davacıya ait taşınmaz üzerinde bulunan ipoteğin terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ..., kendisinin ... Ulus. Nak. AŞ'nin bankadan kullandığı kredinin kefili olduğunu, şirketin kredi borcunu kendi şahsi hesabından ödediğini, davacının ortaklıktan ayrılırken ortaklık süresince hissesi oranında sorumlu olacağını kabul ettiği halde payına düşen zararları karşılamadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Uluslararası Nakliyat ve Ticaret AŞ, borcun 3. kişi tarafından ödenmesi halinde 3. kişinin alacaklının haklarına halef olduğunu, dava dışı banka tarafından yapılan temlikin geçerli olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince, yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, davalı ...'ın diğer davalı şirketin kredi borcunu dava dışı bankaya ödemekle banka alacağına halef olduğu, borcun aslında davalı şirket tarafından ödendiğine dair dosyada bir bilgi ve belge bulunmadığı dava dışı bankanın davalı ...'a alacağını borçlunun rızasını almaksızın temlik etmesinin mümkün ve geçerli olduğu, dava dışı bankanın kredi borcunu ödeyen kefile kredi teminatlarını da devretme sorumluluğu bulunduğu, dava dışı bankanın bu sorumluluğunu alacağını ödeyen davalı ...'a temlik yaparak yerine getirdiği,

davacının bu şekilde davalı ...'a karşı sorumluluğunun devam ettiği davacının borcu ödediğine dair bir delil ibraz etmediği ve ayrıca davalı şirketin kredi borcunun asıl borçlusu olması nedeniyle davacının davalı şirkete ipotek nedeniyle herhangi bir borcunun olması mümkün olmadığından davacının davalı şirkete karşı menfi tespit davası açmakta hukuki yararı bulunmadığı gerekçeleriyle her iki davalı yönünden de davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna buşvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, tüm dosya kapsamına göre, dava dışı banka ile davalılardan ... Ulus. Nak. AŞ arasında genel kredi sözleşmesi düzenlendiği, davalı ...'ın sözleşmeyi kefil sıfatıyla imzaladığı, davacının da taşınmazını ... Ulus. Nak.

AŞ'nin bankaya karşı doğmuş ve doğacak borçlarına teminat teşkil etmek üzere ipotek olarak verdiği, kredi kefili ...'ın davalı şirketin kredi borcunu ödeyerek bankadan alacağı ve ipoteği temlik aldığı, bu durumda kefilin 818 sayılı BK'nın 496. maddesine göre alacaklının haklarına halef olduğu ve 499/2 maddesine göre de ipoteklerin kendisine geçtiği, asıl borç ödenmedikçe ipoteğin terkin edilemeyeceği, davacının asıl borcu ödediğine dair herhangi bir belge ibraz etmediği,

davalı ...'ın kredi borcunu şahsi hesabından ödemediğine dair herhangi bir bilgi bulunmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin davalılardan ... Ulus. Nak. AŞ hakkında verilen karara yönelik temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Davacı vekilinin ... hakkında verilen karara ilişkin temyiz itirazlarına gelince; davacı, davalılardan ... Ulus. Nak. AŞ tarafından dava dışı... AŞ'den alınan kredinin teminatı olarak ipotek veren kişi, davalı ... ise bu kredinin kefili ve aynı zamanda davalı borçlu şirketin yönetim kurulu başkanıdır.

İlk derece mahkemesince davacının davası davalı ...'ın kefil sıfatıyla diğer davalı şirketin borcunu şahsen bankaya ödeyerek bankanın şirketten olan alacağını ve bu alacağın teminatını temlik aldığı gerekçesiyle reddedilmiştir. ... Hukuk Dairesi de davacının istinaf başvurusunu aynı gerekçe ile esastan reddetmiştir. Dosya içerisinde bulunan... ... Şubesi'nin 09.09.2011 tarihli dekontunda Davalı ...'ın 90.140 Euro havaleyi krediyi veren bankaya değil davalı ...

AŞ'nin hesabına yaptığı anlaşılmaktadır. Bu durumda kredi veren dava dışı banka kredi alacağını kredi müşterisi davalı şirketin hesabından krediyi kapatarak borcu sona erdirdiği için sona eren alacak ve bu alacağı teminat altına alan ipotek hakkını başka bir kişiye hukuken devredemez.

Davalı ...'ın kredi borcunun kapatılması için şirket hesabına yatırdığı parayı şirketten talep edebileceğinden davacının davalı ... hakkında açtığı davanın ilk derece mahkemesince reddedilmesi ve bu karara karşı istinaf başvurusunun reddi doğru olmamıştır.

Diğer taraftan mahkemece yapılan tahkikat da yetersizdir. Dosyadaki bilirkişi hukukçu olup, hukuk muhakemeleri kurallarına göre hukukçu bilirkişiden rapor alınamaz. Ayrıca bu bilirkişi banka kayıtları üzerinde de herhangi bir inceleme yapmamıştır. Mahkemece yapılması gereken iş, konusunda uzman bir bankacı bilirkişiden davalılardan ... Ulus. Nak.

AŞ'ye dava konusu krediyi açan banka şubesi kayıtları üzerinde inceleme yapma ve belge örneği alma yetkisi verilerek mahallinde inceleme yaptırılıp banka kredisinin kapatılmasına ilişkin para hareketlerinin incelettirilmesi az yukarıda işaret edildiği gibi davalı ... tarafından yatırılan 90.140 Euro ödemenin davalı şirket hesabına yapılmış olduğu ve bankanın kredi alacağını kredi müşterisi bu şirketin hesabından aldığının saptanması halinde şirket hesabına bu paranın diğer davalı ... tarafından gönderilmesinin borcun şirket tarafından ödendiği sonucunu değiştirmeyeceği,

şayet banka kayıtlarında yapılacak araştırma sonucunda davalı ...'ın şirket hesaplarına değil doğrudan bankanın kredi borçlarını takip eden hesabına yatırıldığının saptanması halinde ise davalı ...'ın kefil olarak bankanın bu alacağına ve teminata halef olabileceği değerlendirilerek varılacak uygun sonuç dairesinde bir karar vermekten ibaret olmalıdır.