Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2018/2263 K.2018/4361

Taraflar arasındaki menfi tespit davası hakkında ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nden verilen davanın kabulüne yönelik 09.09.2016 gün, 2015/261 E.-2016/846 K. sayılı hükme karşı davalı ...Ş. vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması sonucunda ... Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi tarafından verilen davalı ...Ş. vekilinin istinaf kanun yoluna başvurusunun esastan reddine yönelik kararın davalı ...Ş. vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili Av. ..., davalılardan Arena Faktoring A.Ş. vekili Av. ... gelmiş olduğundan duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

-K A R A R-

Davacı vekili, dava dışı ... ’ün davacı şirketin satın alma müdürü konumunda çalışanı olduğunu, müvekkili şirketçe adı geçene vekaletname ile bir takım yetkiler verildiğini, adı geçenin vekaletnamede yetkisi olmamasına rağmen çek ve bonolar düzenlediğini, bu çeklerden 97.885,00 TL bedelli olan bir adet çekin de davalı ...’e verildiğini, davalı ...’ün bu çeki diğer davalı ... şirketine ciroladığını, faktoring şirketinin de müvekkili aleyhine iş bu çeke dayalı takip başlattığını iddia ederek müvekkilinin çekten ve takipten dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ..., davaya cevap vermemiştir.

Davalı ...Ş. vekili, davacının dava konusu çekten sorumlu olduğunu, öte yandan davacı şirketin Lale Gündüz tarafından imzalanan bono ve çekleri ödediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

İlk derece mahkemesince, ... ’ün çek keşide etme yetkisi bulunmadığı, yetkisiz kişi tarafından imzalanan çekten dolayı davacı şirketin sorumlu tutulamayacağı, dava açıldıktan sonra çekten dolayı 87.282,02 TL davalı ...Ş.’ne ödeme yapıldığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, davacının ... 1. İcra Dairesi’nin 2015/975 esas sayılı takip dosyasına konu 21.01.2015 keşide tarihli, 97.885,00 TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine, davacının yapmış olduğu 87.282,02 TL’nin davalı ...Ş.’nden ödeme tarihi olan 02.04.2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline karar verilmiş, davalı ...Ş. vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, ilk derece mahkemesi kararının dosya içeriğine uygun olduğu, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davalı ...Ş.’nin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş, hüküm davalı ...Ş. vekilince temyiz edilmiştir.

Davacı keşideci şirket adına dava konusu çeki imzalayan şirket çalışan ... ’ün kendisine verilen vekaletname içeriğinden, bu çalışanın yetkisinin şirketin alacaklarını tahsile yönelik olduğu, şirketi borçlandırıcı işlem yapmak konusunda herhangi bir yetkisinin bulunmadığı, mevcut yetkilerinin bile 50.000,00 TL ile sınırlı olduğu, şahsın davacı şirketin ticari vekili olarak hareket ettiği anlaşılmaktadır.

Ancak adı geçen bu şahıs hakkında açılan ceza soruşturması ve kovuşturmasında, şirket yetkilisi ... hakkında da soruşturma ve kovuşturma açıldığı anlaşılmış olup, bu kovuşturmada şirket yetkilisi ... hakkında şirket çalışanı ... ’e bedelsiz çek düzenlemesi konusunda talimat verdiği gerekçesine dayalı bir mahkumiyet kararı çıkması hâlinde, şirket çalışanı ... ’ün zımnen ticari temsilci olduğu kabul edilebilecektir.

Bununla birlikte somut olayda mevcut hukuki ilişki bağlamında ceza dosyasının sonucunun beklenilmesinde hukuki yarar bulunmamaktadır.

Zira çek alacaklısı davalı şirket bir faktoring şirketi olup, 6361 sayılı ... , ... ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun 9. maddesinin amir ikinci fıkrasına göre, “…Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile Kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez…”.

Anılan madde hükmüne göre davalı ... çekteki sıfatına dayanarak iyi niyetli hamil olduğu savunmasına dayanamaz. Davalı ... şirketinin müşterisi ve dava konusu çekin lehtarı diğer davalı ... hakkında açılan soruşturmada verdiği ifadede, davacı şirkete herhangi bir mal satışında veya hizmet arzında bulunmadığını ve ancak para verdiğini savunmuştur.

Ayrıca mahkemece diğer davalı ... hakkında verilen menfi tespite dair hüküm temyiz edilmediğinden, davacı şirketin dava konusu çekten dolayı adı geçen bu şahsa borçlu olmadığı kesinleşmiştir. Bu durumda davalı ... şirketinin müşterisi diğer davalı ...’ten temellük edebileceği bir alacak bulunmamaktadır. Yerel mahkemece açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesi ve ... Bölge Adliye Mahkemesi.

Hukuk Dairesi’nce de yine açıklanan gerekçelerle yerel mahkeme kararının gerekçesinin düzeltilmesi gerekirken, yazılı gerekçelerle karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden ... Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesi’nin 30.12.2016 gün, 2016/220 E.-2016/233 K. sayılı kararının gerekçesinin yukarıda açıklandığı şekilde HMK. m. 370/f.II uyarınca düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.