Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2018/3709 K.2020/611

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının bozma ilamına uyularak uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili Av. ... ve davalı vekili Av. ...’nın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davacının alacaklı olduğunu, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptalini ve icra inkar tazminatının davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, davalının davacı şirkete borcunun olmadığını, yapılacak bilirkişi incelemesi sonucu aksine alacaklı olduklarının belirleneceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece Dairemizin usul bozma ilamı sonrasında verilen davanın kabulü kararı, Dairemizin 2016/8544 esas ve 2016/14894 karar sayılı, 21.11.2016 tarihli ilamı ile “Dava, alacak talebine ilişkin olup ispat külfeti davacı alacaklıdadır. Ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılmış olması lehine delil olarak tek başına alacağın kanıtlanması için yeterli olmayıp aynı zamanda ticari defterlere kaydedilen belgelerin de usulüne uygun olması gerekir.

Alınan bilirkişi raporuna davalı taraf gerekçelerini göstererek itirazda bulunmuştur.

Bu durumda öncelikle alacaklıya talep ettiği alacağının dayanakları açıklattırılarak, tarafların dosyaya sundukları tüm deliller ve rapora yapılan itiraz dikkate alınarak konusunda uzman yeni bir bilirkişi kurulundan rapor alınması suretiyle oluşacak uygun sonuca göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile düzenlenen bilirkişi raporunun hükme esas alınması doğru görülmemiştir.” gerekçesiyle bozulmuştur.

Mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, taraflar arasında çek alışverişi bulunduğu, davacı alacağının defterler dışındaki bankadan gelen kayıtlarla da ispatlandığı, alacağın likit olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, itirazın iptaline ve icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyulmuş ancak bozmanın gereği tam olarak yerine getirilmemiştir. Taraflar arasındaki ilişkinin, davalı tarafından davacıya ayakkabı imal edilip teslim edilmesi davacının da bedelini ödemesi şeklinde olduğu ve taraflar arasında bir cari hesap ilişkisi bulunduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda davacının davalıya yaptığı ödemeleri, davalının da davacıya yaptığı ayakkabı teslimlerini ve bunların bedelini ispatlaması gerekir.

Bu durumda mahkemece yapılması gereken iş, tarafların ticari defterlerini incelettirmek ve tarafların ticari defter kayıtları arasındaki farkın nereden kaynaklandığını tespit ettirerek bu farkla ilgili tarafların kendi lehlerine yaptıkları kayıtların dayanağı olan belgeleri sunmaları sağlanıp sonucuna göre davacının davalıdan bir alacağı olup olmadığının saptanması gerekir.

Bu bağlamda davacının ödeme belgesi olarak dayandığı tüm çeklerin akıbetlerinin muhatap bankalardan sorulup, okunaklı ve onaylı örneklerinin getirtilerek temin edilip bilirkişiye incelettirilerek bu çeklerin davalıya teslim bordrolarıyla veya ciro zincirine göre davacı tarafından davalıya yapılmış ödeme sayılıp sayılamayacağı belirlenmelidir.

Yine davalı tarafından davacıya yapılan mal satışlarına ilişkin faturalar ve bu faturalardaki malların teslimine ilişkin irsaliyelerdeki teslim alan kişilerin davacı şirket bünyesinde çalışıp çalışmadıkları belirlenerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme sonucu yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.