Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2018/386 K.2019/1260

Taraflar arasındaki menfi tespit davası hakkında ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nden verilen 04.10.2016 gün, 2015/464 E.-2016/955 K. sayılı hükmün istinaf kanun yolu incelemesi sonunda ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi tarafından verilen davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davalı ...A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne yönelik hükmün davacı vekilince duruşmalı, davalı ...…A.Ş. vekilince duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili Av. ... ile davalı .... vekili Av. ... gelmiş olduğundan duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davacının yaptığı nakliye işine karşılık aldığı müşteri çekini dava dışı ...’a tahsile aracılık etmesi için verdiğini, ancak daha sonra adı geçen kişinin çeki iade etmediğini, çekin bankaya ibraz edildiğini, çekte davacı cirosundan sonra davalıların sıralı cirolarının bulunduğunu, davacının cirosundan sonra cirosu bulunan davalı ... ile davacının ticari bir ilişkisinin bulunmadığını iddia ederek davacının çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 09.04.2015 tarihli ıslah dilekçesi ile dava konusu çekin ihtiyati haciz yoluyla takibe konulduğunu ve kapak hesabı yapılarak 185.637,39 TL’nin ödendiğini beyan ederek dava değerini bu miktara yükselttiklerini belirtmiştir.

Davalı ... …A.Ş. vekili, davanın reddi ile % 20 oranında tazminat istemiştir.

Davalı ..., davaya cevap vermemiştir.

İlk derece mahkemesince, alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiş, davacı vekili ile davalı ...…A.Ş. vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesince, davacı ile davalılardan ... arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığına dair bilirkişi tespiti, ...

13. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 01.06.2016 tarih ve 2015/647 esas, 2016/479 karar sayılı dosyasında verilmiş olan beraat kararı ve bu dosyada 17.11.2015 tarihli duruşmada davacı...’nin müşteki-katılan sıfatı ile verdiği ifadesinde çeki ...’a vermesine karşılık 150.000,00 TL bedelli bono aldığı ve bu bononun halen kendisinde durduğuna dair beyanı, davalılardan ... hakkında verilmiş olan kararın ... tarafından istinaf başvurusunda bulunulmamış olması nedeniyle kesinleşmiş olduğu, davalı ...…A.Ş.’nin bir faktoring şirketi olarak 6361 sayılı Yasa’nın 9/2 ve 3. maddelerine aykırı olarak çeki aldığı,

bu sebeple davacının dava konusu çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığı yönündeki menfi tespit hükmünün yerinde olduğu, ancak davacının çekten dolayı yapılan takipte icra dosyasına yatırdığı paranın 35.657,39 TL olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf talebinin reddine, davalı ...…A.Ş.’nin istinaf talebinin kısmen kabulü ile istinaf talebine konu ...

1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 04.10.2016 tarih, 2015/464 E.-2016/955 K. sayılı kararının “icra dosyasına ödenen” ibaresiyle başlayan 2. fıkrasının kaldırılmasına, icra dosyasına davacı tarafça ödenen 35.657,39 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...…A.Ş.’den tahsili ile davacıya verilmesine, davacı tarafça yatırılmayan 150.000,00 TL’lik kısım yönünden talebin reddine, davacının davalılara dava konusu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ile davalı ...…A.Ş. vekilince temyiz edilmiştir.

Taraflar arasındaki menfi tespit davası hakkında ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nden verilen 04.10.2016 gün, 2015/464 E.-2016/955 K. sayılı hükmün istinaf kanun yolu incelemesi sonunda ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi tarafından davacı vekilinin istinaf talebinin reddine, davalı .... A.Ş. vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulü ile istinaf talebine konu ...

1. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 04.10.2016 tarih, 2015/464 E.-2016/955 K. sayılı kararının “icra dosyasına ödenen” ibaresiyle başlayan 2. fıkrasının kaldırılmasına, icra dosyasına davacı tarafça ödenen 35.657,39 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ....

A.Ş.’den tahsili ile davacıya verilmesine, davacı tarafça yatırılmayan 150.000,00 TL’lik kısım yönünden talebin reddine, davacının davalılara dava konusu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir. Başka bir deyişle istinaf incelemesi yapan ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi tarafından davacı vekilinin istinaf talepleri yerinde görülmemiş ve ancak davalı vekilinin istinaf talepleri kısmen yerinde görülmüştür.

Böyle bir halde ne şekilde karar verileceği HMK’nun 353. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) nolu alt bendinde düzenlenmiştir. Madde hükmüne göre; “…Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında, … duruşma yapılmadan karar verilir.” İstinaf incelemesini yapan ...

Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi’nce bu hüküm gözetilerek davalı vekilinin istinaf başvurusu doğrultusunda ilk derece mahkemesi hükmünün tamamen kaldırılarak, yeniden esas hakkında bir karar verilmesi gerekirken, usul hukuku hükümlerine uyulmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.