Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2019/1333 K.2019/4674

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, davacı ile davalı arasında 19/03/2014 tarihinde ürün satım sözleşmesi yapıldığını, davacının 8.000 Euro göndermesine karşın davalının teslim etmesi gereken ürünleri teslim etmediğini, davacının ödediği 8.000 Euronun iadesi için başlattığı takibe davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptalini ve davalı aleyhine icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı asil davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalı tarafından ihracat beyannamesi ile 26/02/2014 tarihinde "Romular-Lux Srl" adına Moldova'ya 9.750 USD tutarında taze domates ihracat edildiği, 17/03/2014 tarihinde teslim edildiği, teslim edilen bu mal "Romular -Lux Srl" şirketi tarafından da davacı tarafa teslim edildiği, davacının mal tesliminden sonra 20/03/2014 tarihinde davalıya 8.000 Euro para ödediği,

davacının gönderdiği paradan mal bedelinin mahsup edilmesi ile davacının 1.278,80 USD tutarında fazla ödeme yaptığı ve bu nedenle davacının takip tarihi itibariyle 1.278,80 USD karşılığı 2.734,59 TL tutarında davalıdan alacağının olduğu, davacı tarafından paranın avans niteliğinde olduğu iddia edilmiş ise de taraflar arasında tek bir ticari ilişki olduğu bunun aksine davacı tarafça bir delil ibraz edilmediği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 2.734,59 TL asıl alacak yönünden itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, Türkiye’de bulunan davalı tarafından kendisinin Moldova’daki adresine domates gönderilmesi için 8.000 Euro gönderdiğini, ancak domateslerin gönderilmemesi üzerine 8.000 Euronun Türk Lirası karşılığı üzerinden icra takibi yapmıştır. Davalı icra takibine soyut bir beyanla itiraz etmişse de itirazın iptali davasında verdiği 28.04.2015 tarihli beyan dilekçesinde davacının gönderdiği para karşılığında domates ihraç ettiğini, bunu davacının talimatı ile dava dışı ...isimli şirkete gönderdiğini, bu şirketin de domatesleri davacıya teslim ederek davalıdan aldığı belgeyi kendisine gönderdiğini savunmuştur.

Mahkemece alınan bilirkişi raporunda davalı savunmasını ispatlanmış sayılarak davalının dava dışı şirkete yaptığı ihracaat tutarı ile davacının davalıya gönderdiği avans arasındaki farkın Türk Lirası karşılığının davacı alacağı olduğunun raporda bildirilmesi üzerine mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı tarafından davanın tamamen kabulü gerektiği sebebiyle temyiz edilmiştir.

Davalı, davacı tarafından kendisine gönderilen paranın yapılacak domates ihracı için gönderildiğini kabul etmiş ve ihracın davacının talebi üzerine davacının ülkesinde kain şirkete yapıldığını savunmuştur. Dosyada davalının hem davacı ile hem de dava dışı şirketle imzaladığı iki ayrı ihracaat sözleşmesi vardır. Bu durumda davalının, davacı tarafından kendisine ihracaatın dava dışı şirkete yapılması konusunda talimat verdiğini ispatlaması gerekir.

Dosyada böyle bir tahkikat yapılmamıştır. Eksik tahkikatla hüküm verilemez. Mahkemece yapılacak iş taraflarca gösterilen deliller bu yönden değerlendirilerek aralarında gümrükçü bilirkişinin de bulunduğu bir heyetten rapor alınarak, davalının savunmasını ispat etmesi durumunda yaptığı ihracaat tutarı kadar borçtan kurtulacağı, ispat edememesi durumunda ise avansın tamamından sorumlu olacağı gözetilerek sonuca gitmekten ibarettir.