Yargıtay 2. Ceza Dairesi E.2023/13687 K.2024/15728

Sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükmün karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33. maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8. maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 305. maddesi uyarınca temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 260/1. maddesi gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310. maddesi uyarınca temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317. maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

Dosya içeriğine göre diğer temyiz nedenleri yerinde görülmemiştir. Ancak;

1. Sanığın, bir işyerinde karşılaştığı ve polis memuru olan şikâyetçilerle, olaydan bir süre önce kendisine müdahale eden başka bir polis memuruna kastederek ''Nerede o o...ç........diye bağırması üzerine şikâyetçilerle sanık arasında tartışma çıktığı, şikâyetçilere sinkaflı küfredip, şikâyetçi ...'a tokat attığı, diğer şikâyetçi ...'in sanığı uzaklaştırmaya çalışırken, sanığın bıçak çekerek ''Gelsenize, hepinizi öldüreceğim.'' şeklinde tehdit ettiği, şikâyetçi ...'ın destek ekip çağırmak için araç telsizine yöneldiği,

diğer şikâyetçi ...'in de sanığın eline jopla vurarak bıçağı düşürmeye çalıştığı, sanığın şikâyetçiye yumruk attığı, ekip aracına bıçakla zarar verdiği olayda, sanığın, kendisini etkisiz hale getirmeye çalışan polis memurlarına öfkelenerek işlediği kabul edilen mala zarar verme eyleminde olaya müdahale eden polis memurlarının sanığa yönelik haksız fiil teşkil edecek eylemlerinin bulunmadığı, ilk haksız hareketin sanıktan kaynaklandığı, bu nedenle kamu malına zarar verme suçu yönünden TCK'nın 29. maddesinde aranan koşulların oluşmadığı gözetilmeden sanık hakkında haksız tahrik hükümlerinin uygulanması suretiyle eksik ceza tayini,

2. Kabule göre de; TCK'nın 53. maddesinin 4. fıkrası gereğince kamu malına zarar verme suçundan hükmolunan kısa süreli hapis cezası ertelenen sanık hakkında, aynı maddenin 1. fıkrasında sayılan hak yoksunluklarına hükmedilemeyeceğinin gözetilmemesi,

Bozmayı gerektirmiş, katılan kurum vekilinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün bu sebeplerden dolayı Tebliğname'ye aykırı olarak BOZULMASINA, dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 24.10.2024 tarihinde, Dairemiz üyesi ...'nun kamu malına zarar verme suçlarında hiçbir şekilde TCK'nın 29. maddesi gereğince indirim yapılmasının söz konusu olamayacağına dair farklı gerekçesi ile oy çokluğuyla karar verildi.

(Karşı Oy)

FARKLI GEREKÇE

Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 24.10.2024 gün 2023/13687 Esas, 2024/15728 Karar sayılı kararının haksız tahrik uygulaması bölümüne dair farklı gerekçelerimdir.

TCK'nun 29. maddesinde düzenlenen sanık lehine haksız tahrik indirimi yapılabilmesi için suçun mutlaka haksız fiili gerçekleştiren kişiye karşı işlenmesi gerekir. Haksız davranışa gösterilen tepkinin de yanlızca haksız fiilin failine yönelmesi zorunludur.

Haksız tahrik müessesesi şartları oluştuğunda, suçun niteliği ile bağdaştığı ölçüde, suçun düzenlendiği yer önem arz etmeksizin niteliği elverişli olan tüm suç tipleri bakımından uygulanabilir. Haksız fiil ile tepki fiili olarak işlenen suç arasında mantıki bir bağ yoksa haksız tahrik hükümleri gündeme gelemeyecektir.

Mala zarar verme suçunun mağduru taşınır ya da taşınmaz bir malı, yakılan, tahrip edilen, bozulan, kullanılamaz hale getirilen veya kirletilen gerçek veya tüzel kişidir.

Gerçek kişiler yanında sadece özel hukuk tüzel kişileri değil, kamu hukuk tüzel kişileri de suçun zarar göreni olabilecektir. Bu suçun mağduru mülkiyet hakkına sahip olan kimse iken suçtan zarar göreni o eşyadan yararlanan kişidir.

TCK'nın 6. maddesinde tanımlanan kamu görevlileri görevlerini, görevin gereklerine aykırı hareket etmek suretiyle kişilerin mağduriyetine neden oldukları ya da görevinin gereklerini yapmakta ihmal veya gecikme göstererek kişilerin mağduriyetine neden oldukları iddiası veya tesbiti halinde TCK 257. maddesindeki düzenlemeler çerçevesinde cezalandırılabilecektir.

Aynı zamanda şartları varsa Borçlar Kanunundaki "istihdam edenin" sorumluluğu hükümleri çerçevesinde çalıştıranın tazminat sorumluluğu tartışılabilecektir. Ancak kamu görevlisi sayılanların açıklanan çerçevedeki hukuka aykırı olduğu değerlendirilebilecek eylemleri karşısında haksız fiili gerçekleştiren kamu görevlisi sayılan gerçek kişi olduğu halde bu haksız fiilin mağduru kamu malına zarar vermeye yöneldiğinde haksız tahrik hükümlerinden istifade edemeyecektir.

Zira bu halde haksız tahrik hükümlerinden istifade edebilmenin şartlarından olan "suçun mutlaka haksız fiili gerçekleştiren kişiye karşı işlenmesi gerektiği " şartı gerçekleşmeyecektir.

İş bölümüne göre 2015 yılından beri mala zarar verme suçlarına bakan Yargıtay Dairelerinin uygulamalarında da;

-15. Ceza Dairesinin 2015/22407 Karar sayılı kararında; gece 03.20 sıralarında kafasındaki yarayı tedavi için gittiği Acil Sağlık Hizmetleri istasyonunda kapıları tekmeleyip zarar verdiği olayda,

-15. Ceza Dairesinin 2015/23891 Karar sayılı kararında, sanığın trafikte seyir halindeyken belediyeye ait bir aracın yol vermemesi nedeniyle araç şoförü ile tartışıp belediyeye ait aracın camını kırdığı olayda,

-15. Ceza Dairesinin 2015/26432 Karar sayılı kararına konu; sanığın çocuğuna tahlil yaptırmak için gittiği hastanede tahlillerin gecikmesi nedeniyle Kadın ve Doğum Hastanesi Uzmanı olan şikayetçiye hakaret sonrası hastanenin girişindeki kartonpiyeri kırarak zarar verdiği olayda,

-15. Ceza Dairesinin 2015/26513 Karar sayılı kararına konu; kavgaya müdahale için gelen polis memurlarının kendisini ittirmesine öfkelenip polis aracına 3 kez yumrukla vurup kaportasını çökerterek zarar verdiği olayda,

-15. Ceza Dairesinin 2015/26685 Karar sayılı kararına konu olayda;

-15. Ceza Dairesinin 2015/26924 Karar sayılı kararına konu; sanığın görevli polislerin kimliğini kontrol için alıp sebepsiz yere geri vermemelerine öfkelenip polis otosuna eliyle ve kafasıyla vurarak çökerttiği olayda,

-15. Ceza Dairesinin 2015/28944 Karar sayılı kararına konu olayda;

-15. Ceza Dairesinin 2015/29215 Karar sayılı kararına konu olayda,

-15.Ceza Dairesinin 2016/2173 Karar sayılı kararına konu; sanığın kendisi ve annesinin rahatsızlığı sebebiyle gittiği Devlet Hastanesinde KBB Polikliniği önünde beklediği doktorun bulunmamasına sinirlenip poliklinik kapısına tekme atıp zarar verdiği olayda,

-15. Ceza Dairesinin 2016/5224 Karar sayılı kararına konu olayda,

Haksız tahrik indirimi yapılamayacağına kararlar verilmiştir.

-23. Ceza Dairesinin 2016/10858 Karar sayılı kararına konu olayda, kamu malına zarar verme suçunda zarar görenin kamu kurumu olduğu bu nedenle sanığa yönelik haksız tahrik ettiğinden bahsedilemeyeceğinden sanık lehine haksız tahrik indirimi yapılamayacağı,

-23. Ceza Dairesinin 2016/8451 Karar sayılı kararında kamu malına zarar verme suçlarında haksız tahrik hükümlerinin uygulanamayacağı,

-23. Ceza Dairesinin 2016/9828 Karar sayılı kararına konu; sanığın, polis memurlarının takibinin sebep olduğu inancıyla konvoydaki arkadaşının kaza yaparak yaralanmasından sorumlu tuttuğu polis aracına zarar verdiği olayda,

-23. Ceza Dairesinin 2016/534 Karar sayılı kararına konu; sanığın, belediye otobüsünün kendisini sıkıştırdığı düşüncesiyle belediye otobüsünün camlarını kırdığı olayda,

Haksız tahrik hükümlerinin sanık lehine uygulanamayacağına karar verilmiştir.

8. Ceza Dairesinin 2018/11096 Karar sayılı kararında kamu malına zarar verme suçunun niteliği gereği uygulama şartları oluşmadığından haksız tahrik indirimi yapılamayacağına karar verildiği,

8. Ceza Dairesinin 2018/5559 Karar sayılı kararında olay yerine giden polisin sanığı kayalıklardan indirdiği sırada düşmesi sonucu sanığın yaralandığı olayda, polis aracına bindirildiğinde araca zarar vermesi eyleminde haksız tahrik indirimi yapılamayacağına,

8. Ceza Dairesinin 2018/14746, 7431, 12051, 11459 Karar sayılı kararında, kamu malına zarar verme suçunda zarar görenin kamu kurumu olduğu, bu nedenle sanık lehine haksız tahrik hükmünün uygulanmasından bahsedilemeyeceği,

8. Ceza Dairesinin 2017/9060 ve 9489 Karar sayılı kararında; haksız fiilde bulunan özel kişiye yönelik olarak suç işlemesi halinde haksız tahrik hükümlerinin uygulanacağı, kamu malına yönelik suçlarda tahrik hükümlerinin uygulanamayacağı, yolunda karar verildiği görülmüştür.

Daha önce bu suçlara bakan 17. Ceza Dairesinin bu hususta bir kararına rastlanmamıştır.

2. Ceza Dairesinin 2021/16526 Karar sayılı kararında;

"Haksız tahrikin kişinin haksız bir fiilin kendisinde meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında suç işlemesi halinde ceza sorumluluğunu azaltan bir ceza indirimi nedeni olduğu, sanıkların aşamalarda alınan savunmalarında arsalarının kamulaştırma bedellerinin verilmemesi nedeniyle suça konu eylemleri gerçekleştirdiklerini beyan ettikleri nazara alındığında sanıkların savunmaları doğrultusunda katılan kurum tarafından haksız bir eylemin bulunup bulunmadığı, aralarındaki uyuşmazlığın hukuki anlaşmazlık olup olmadığı değerlendirilerek, TCK'nın 29. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının değerlendirilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,"

2. Ceza Dairesinin 2021/4310 Karar sayılı kararında;

"Ceza infaz kurumunda bulunan hükümlünün yangın çıkartarak kamu malına zarar verdiği olayda, sanık hakkında kamu malına zarar verme suçundan haksız tahrik hükümleri uygulanmak suretiyle eksik ceza tayini suçtan zarar gören Adalet Bakanlığının temyiz talebi olmadığından bozma nedeni yapılmamış."

2. Ceza Dairesinin 2020/14602 Karar sayılı kararında;

"Sanığın katılan kurum görevlilerine suça konu kabloları arazisinden geçirmelerine izninin olmadığını beyan etmesine rağmen kabloları arazisinden geçirdikleri ve olay sonrası suça konu kabloların da sanığın arazisinin dışından geçirildiği nazara alındığında, sanık hakkında TCK'nın 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağının değerlendirilmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

2. Ceza Dairesinin 2022/14088 Karar sayılı kararında;

"Bodrum Sağlık Merkezi’nde denetçi olan sanığın, doktor olan katılan sanık Kazım'ın yine doktor olan eşi Dilek hakkında tutanak tutmak istemesi üzerine aralarında tartışma çıktığı ve tartışma anında Kazım’ın sanık Kenan’a hakaret ettiğinin anlaşılması karşısında, sanık hakkında katılan sanığa yönelik mala zarar verme suçu için TCK’nın 29. maddesinde düzenlenen haksız tahrik hükümlerinin uygulanması gerekip gerekmediğinin tartışılmaması, "şeklinde, kamu malına zarar verme suçunda haksız tahrik uygulanıp uygulanamayacağı konusunda önceki bakan dairelerden farklı ve kendi içinde farklı kararlar da verdiği görülmektedir.