Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2006/6463 K.2006/13384

Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığınca hazırlanmıştır. İzinsiz olarak kopyalanması ve dağıtılması hukuki sorumluluk gerektirir.

MAHKEMESİ

Denizli l Aile Mahkemesi

TARİHİ :27.12.2005

NUMARASI :191 - 1072

DAVA TÜRÜ :Boşanma

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen ve yukarıda tarih numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü.

Davadan feragat davalının kabulüne ( rızasına ) bağlı olmadığından, feragat davayı değiştirme yasağının istisnasıdır. Feragatın geçerliliği için, mahkeme tarafından kabul edilmesine gerek yoktur. Mahkeme, davacının beyanının gerçekten feragat olduğunu ve kanunun öngördüğü şekilde yapılıp yapılmadığını araştırır. Mahkeme, davacının beyanının gerçekten feragat olduğunu ve kanunun öngördüğü şekilde yapıldığını tesbit ederse, davanın feragat nedeniyle reddine karar verir. Mahkemenin kararı, ancak şekli anlamda kesinleştikten sonra maddi anlamda kesin hüküm ( HUMK.md. 237 ) teşkil eder.

Kanunumuza göre “ feragat kat’i bir hükmün hukuki neticelerini hasıl eder.”(HUMK.md.95/1) Bu maddedeki “kat’i hükümden” maksat şekli anlamda kesin hüküm olmaz. Çünkü dava feragat ile kendiliğinden son bulmamakta ancak mahkemenin feragat nedeniyle davanın reddine ilişkin kararın kesinleşmesi ile son bulmaktadır.

Somut olayda Davacı A. S. 5.7.2001 tarihinde M. S. aleyhine şiddetli geçimsizlik nedeniyle boşanma davası açmış, dava 5.3.2002 tarihinde retle sonuçlanmış, karar taraflara tebliğe çıkmadan davacı koca A. S. 25.04.2002 tarihli dilekçe ile davasından feragat etmiştir. Davacı koca A. S. Türk Medeni Kanununun 166/son maddesine dayalı iş bu davayı 19.04.2005 tarihinde açmış, mahkemece davasının kabulüne karar verilmiştir.

Türk Medeni Kanununun 166/son maddesi “ boşanma sebeplerinden herhangi biriyle açılmış bulunan davanın reddine karar verilmesi ve bu kararın kesinleştiği tarihten başlayarak üç yıl geçmesi halinde herne sebeple olursa olsun ortak hayat yeniden kurulmamışsa evlilik birliği temelden sarsılmış sayılır ve eşlerden birisinin istemi üzerine boşanmaya karar verilir. ” hükmünü içermektedir.

Davacının retle sonuçlanıp daha sonra feragat edilen boşanma davasında mahkemece feragat nedeniyle davanın reddine ilişkin bir karar mevcut değildir.

Şu halde, mahkemece boşanma davası ret edilip işten el çekildiğinden feragat dilekçesinin temyiz dilekçesi olarak kabul edilip harcının tamamlattırılarak dosyanın Yargıtay’a gönderilmesi ve bozma üzerine feragat sebebiyle bir karar vermesi, Türk Medeni Kanununun 166/son maddesindeki üç yıllık süre feragat tarihinden itibaren başlayacağından, ilk davanın sonucunun beklenmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.