Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2012/6662 K.2012/26261

Taraflar arasındaki "boşanma" davalarının birleştirilerek yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm; taraflarca her iki dava ve boşanmanın fer'i hükümleri yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü: Kadın, kocası aleyhinde 12.10.2009 tarihinde boşanma davası, davalı koca da, karısı aleyhine 12.01.2010 tarihinde aynı yerdeki diğer aile mahkemesinde bağımsız boşanma davası açmış, ikinci davanın açıldığı mahkemece 30.03.2010 tarihinde davanın ilk dava ile birleştirilmesine karar verilmiştir.

Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış olan davalar aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her safhasında, istek üzerine veya kendiliğinden birleştirilebilir (HUMK md. 45/1). Davalar bağlantı nedeniyle birleştirilmiş olsa bile birleştirilen davaların her biri bağımsız niteliklerini korurlar ve dava açılmasının maddi ve usul hukuku bakımından doğurduğu sonuçlar, birleştirilen davaların her biri için ayrı ayrı doğar.

Koca tarafından daha sonra açılan birleştirilen boşanma davasına ilişkin dava dilekçesi, davalısı kadına tebliğ edilmemiş, o davada ileri sürülen iddialara cevap verme ve bu iddialarla ilgili delil bildirme imkanı davalıya tanınmamış, birleştirme kararından sonra da, davaların birleştirildiğine ilişkin tutanaklara bir bilgi geçmemiş, kadın birleştirilen dava ile ilgili bilgi sahibi olmamıştır.

Bu durum, dava ile ilgili bilgi sahibi olmak, açıklamada bulunmak ve ispat hakkını kullanmak bakımından hukuki dinlenilme hakkının ihlali sonucunu doğurur.

O halde davacı-davalı (kadın)'ın kocası tarafından aleyhinde açılan birleştirilen boşanma davasıyla ilgili dava dilekçesinde yer alan iddialarla ilgili tam olarak bilgi sahibi olmalı, bu davayla ilgili açıklamada bulunmak ve ispat hakkını kullanma imkanı tanınmalı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek hasıl olacak sonucuna göre hüküm kurulmalıdır. Bu husus dikkate alınmadan hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı bulunmuştur.