Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2013/16416 K.2013/29874

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm, davalı tarafından; kusur belirlemesi, manevi tazminat, velayet, çocuk için takdir edilen nafakalar ile yetki yönünden temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

1-Davacı, 27.02.2012 tarihli dilekçe ile boşanma davası açmış, dilekçeler teatisi aşamasından sonra düzenlenen ön inceleme zaptı ile ön incelemenin duruşmasız yapılmasına karar verilmiş ve evrak üzerinde yapılan ön inceleme sonrası tahkikat aşamasına geçilerek taraflara duruşma gününün tebliğine karar verilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 137. maddesinde, ön incelemenin kapsamı, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 138. maddesinde ön inceleme aşamasında dosya üzerinden dava şartları ve ilk itirazlar hakkında verilecek kararlar, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 139. maddesinde ön inceleme duruşmasına davet, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 140. maddesinde ise yapılması zorunlu olan ön inceleme duruşması düzenlenmiştir. (H.G.K'nun 13.3.2013 tarih 2012/14-802 esas, 2013/347 sayılı kararı).

Mahkemece bu hususlar dikkate alınarak, dilekçeler aşaması tamamlandıktan sonra öncelikle dosya üzerinden dava şartları ve ilk itirazların incelenmesi; bu konularda olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi, dosya üzerinden karar verilemeyen dava şartları ile ilk itirazlar hakkında karar verilmek ve diğer ön inceleme işlemlerini yapmak üzere tarafların ön inceleme duruşmasına davet edilmesi, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 137 ve 140 maddelerine göre ön inceleme duruşmasında gerekli usul işlemleri yapıldıktan sonra,

tahkikat duruşmasına geçilmesi gerekirken, ön inceleme işlemlerinin dosya üzerinden yapılarak tahkikat duruşmasına geçilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Ne var ki, usulü muhakemeye muhalefetten dolayı bir hükmün bozulabilmesi için de, usule ilişkin bu kusur ve hatanın hükmü değiştirecek nitelikte bulunması gerekir(HUMK. Mad. 428/son).

Ön incelemede çözümü gereken usulü bir sorun taraflarca ileri sürülmediği ve mahkemece de böyle bir sorun tespit edilmediğine göre, ön inceleme duruşması yapılmaksızın tahkikata geçilmiş olması, tek başına bozma sebebi yapılmamış, yanlışlığa değinilmekle yetinilmiştir.

2-Temyiz sebeplerine hasren yapılan incelemeye gelince; Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, yerinde bulunmayan temyiz isteğinin reddiyle hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edene yükletilmesine, peşin alınan harcın mahsubuna ve 119.00 TL. temyiz başvuru harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi.17.12.2013(Salı)

KARŞI OY YAZISI

Ön incelemenin usul ve kanuna uygun yapılmadığı konusunda değerli çoğunluk ile aramızda GÖRÜŞ BİRLİĞİ vardır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'na göre; Ön inceleme duruşmasında yapılması gerekli olan işlemler yapılmadan tahkikat duruşmasına geçilemez ve bu düzenleme EMREDİCİ bir düzenlemedir.

(YHGK.13.03.2013, E.2012/802, K.2013/347)

Yerel mahkemenin ön inceleme hükümlerini YOK SAYMASI ve UYGULAMAMASI hükmü değiştirecek nitelikte ağır bir usul hukuku ihlalidir. Yargıtay, kanunun sarıh maddesine muhalif gördüğü kararı bozmakla yükümlüdür (HUMK.m.439/son). Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ile aynı görüşü paylaşıyorum. Hükmün diğer yönler incelenmeden münhasıran bu sebeple bozulması gerekir. Değerli çoğunluğun düşüncesine katılmama Hukuk Muhakemeleri Kanununun 33. madde hükmü izin vermemektedir.