Yargıtay 2. Hukuk Dairesi E.2013/5180 K.2013/17066

Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava 30.12.2011 tarihinde açılmıştır. Dava dilekçesi ve tensip zaptı davalı kocaya 7201 sayılı Tebligat Kanununun 21. maddesine göre tebliğ edilmiştir. Davalı ön inceleme duruşmasına kadar herhangi bir cevap ve delil bildirmemiş, 26.06.2012 tarihli ön inceleme duruşmasında ise davanın reddini talep ettiğini bildirmiştir.

Davalının davaya süresi içinde cevap vermemiş olması davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamının inkar edildiği anlamına gelir (HMK. md. 128). Böyle bir durumda davalının, davacının dayandığı vakıaları çürütmeye yönelik delil bildirme hakkı mevcuttur. O halde davalıya bu amaca yönelik olarak delillerini gösterme imkanı tanınarak, gösterdiği takdirde toplanıp tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucu uyarınca bir karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle davalının delillerinin toplanmasına ve tanık dinletmesine yer olmadığına karar verilerek eksik inceleme ile hüküm tesisi doğru olmamıştır.

KARŞI OY YAZISI

Ön incelemenin kanunda öngörülen şekilde yapılmamış olması hem Hukuk Genel Kurulu yerleşik uygulaması hem de Hukuk Muhakemeleri Kanununun 33. maddesi hükmüne göre emredici bir düzenlemedir. Yerel mahkemenin ön inceleme hükümlerini yok sayma hak ve yetkisi bulunmamaktadır. Şöyle ki; 1-Çekişmeli vakıalar belirlenmiştir. 2-Ön inceleme sonuç tutanağı düzenlenmemiştir 3-Ön inceleme sonuç tutanağını taraflara imzalatmamıştır. 4-Tahkikata geçilirken yapılması gereken ihtarı (TMK. md.147/2) yapmayarak "sürpriz yargılama" gerçekleştirmiştir. Hükmün bu sebeple bozulması gerekir.

KARŞI OY YAZISI

Muhakemenin ön inceleme aşamasına katılan davalının, " davanın reddini istiyorum" şeklindeki beyanı üzerine; mahkeme, davalıya ara kararıyla delil bildirme olanağını yitirdiğini belirterek, ön incelemeyle bitişik olarak tahkikat aşamasına geçmiş, tahkikat aşamasında sadece davacının gösterdiği delilleri toplayarak davayı sonuçlandırmıştır.

Tahkikatın önceki aşamalarında delil bildirmeyen davalının, davanın inkarına (davacının vakıalarını çürütmeye) yönelik olarak, tahkikatın başlamasına kadar delil bildirme imkanı mevcuttur.

Bu nedenle ön incelemeden tahkikat aşamasına geçmeye karar veren mahkemenin, davalıya delil bildirip bildirmeyeceğini sormadan bildirecekse bu konuda en az iki haftalık kesin süre vermeden, ön incelemeyle bitişik olarak tahkikat aşamasına geçmesi ve aynı anda davalıya delil bildirme hakkını yitirdiğini ihtar etmesi; davalının hukuki dinlenilme hakkına (HMK. md. 27) aykırı olmuştur.

Mahkemenin açıklanan çerçevede işlem yapacak davalıya delil bildirme imkanı tanıması, ondan sonra tahkikat aşamasına geçilmesi gerekirken; bu işlemlerin yapılmaması usul ve yasaya aykırıdır. Açıkladığım sebeplerle değerli çoğunluğun bozma görüşüne katılmakla birlikte, bozma gerekçesinin açıkladığım gibi olması gerektiğini düşünüyor bozma gerekçesine kısmen katılmıyorum.